Badanie maści z diacereiną 1% w leczeniu uogólnionej postaci pęcherzowego oddzielania się naskórka u pacjentów w wieku od 6 miesięcy
Badanie prowadzone w: Polska, Austria, Włochy, Francja, Belgia, Hiszpania, Grecja, Irlandia
To badanie testuje maść zawierającą 1% diacereiny – substancję, która może pomóc zmniejszyć stan zapalny i poprawić gojenie się skóry u osób z uogólnioną postacią pęcherzowego oddzielania się naskórka (EBS). Badanie ma na celu ocenę skuteczności i bezpieczeństwa tej maści stosowanej przez 8 tygodni.
Kryteria włączenia: Pacjent musi mieć co najmniej 6 miesięcy. Wymagane jest potwierdzenie ciężkiej lub pośredniej postaci uogólnionego EBS testem genetycznym wykazującym zmiany w genach KRT5 lub KRT14. Zmiany chorobowe muszą obejmować co najmniej 5% powierzchni ciała (nie licząc dłoni i stóp), a ich nasilenie w ocenie IGA wynosi co najmniej 3 punkty. Kobiety w wieku rozrodczym muszą stosować skuteczną antykoncepcję.
Kryteria wykluczenia: Z badania wykluczeni są pacjenci z innym rodzajem schorzenia skóry niż uogólniony EBS, dzieci poniżej 6 miesiąca życia, osoby z innymi poważnymi problemami zdrowotnymi mogącymi wpływać na wyniki badania, pacjenci obecnie stosujący inne leczenie mogące wpłynąć na rezultaty, osoby niezdolne do przestrzegania procedur badania, pacjenci z alergią na badany lek lub jego składniki, kobiety w ciąży lub karmiące piersią oraz osoby uczestniczące niedawno w innym badaniu klinicznym.
Testowany lek: Diacereina w postaci maści 1% stosowanej miejscowo na skórę. Jest to substancja przeciwzapalna, która może pomóc złagodzić objawy pęcherzowego oddzielania się naskórka.
Badanie skuteczności i bezpieczeństwa apremillastu u pacjentów w wieku od 6 lat z uogólnionym pęcherzowym oddzielaniem się naskórka
Badanie prowadzone w: Francja
Badanie ocenia bezpieczeństwo i skuteczność leku Otezla (apremillast) w leczeniu pęcherzowego oddzielania się naskórka. Apremillast to lek przyjmowany doustnie w postaci tabletek powlekanych, który może pomóc zmniejszyć liczbę nowych pęcherzy oraz poprawić inne objawy choroby.
Kryteria włączenia: Pacjenci muszą mieć co najmniej 6 lat. Wymagane jest potwierdzone rozpoznanie ciężkiej postaci EBS (EBS-sev) spowodowanej mutacją w genach KRT5 lub KRT14. Pacjenci powinni mieć średnio powyżej 3 nowych pęcherzy dziennie. Pacjent lub opiekun musi zgodzić się nie stosować żadnych preparatów miejscowych bez zgody lekarza prowadzącego badanie.
Kryteria wykluczenia: Nie mogą uczestniczyć dzieci poniżej 6 lat, pacjenci bez rozpoznania pęcherzowego oddzielania się naskórka oraz osoby należące do grup szczególnie wrażliwych wymagających specjalnej ochrony.
Testowany lek: Apremillast – lek doustny w postaci tabletek, działający jako inhibitor fosfodiesterazy 4, który pomaga zmniejszyć stan zapalny w organizmie.
Badanie wpływu deukrawacytinibu u dorosłych z zapalnymi chorobami skóry (pęcherzowe oddzielanie się naskórka i wrodzone rybie łuski)
Badanie prowadzone w: Francja
To 44-tygodniowe badanie testuje lek deukrawacytinib u dorosłych pacjentów z zapalnymi genetycznymi chorobami naskórka, w tym z pęcherzowym oddzielaniem się naskórka i zapalnymi wrodzonymi rybiami łuskami. Lek podawany jest doustnie w postaci tabletek powlekanych 6 mg.
Kryteria włączenia: Pacjent musi mieć powyżej 18 lat. Wymagane jest laboratoryjne potwierdzenie jednego z następujących rozpoznań: EBS z mutacją w genach KRT5 lub KRT14, wrodzona rumieniowa rybia łuska (CIE) lub keratynopatyczna rybia łuska (KI) z mutacją w genach KRT1 lub KRT10.
Kryteria wykluczenia: Nie mogą uczestniczyć osoby bez specyficznych chorób skóry objętych badaniem, osoby poza określonym zakresem wiekowym (badanie jest tylko dla dorosłych) oraz członkowie grup szczególnie wrażliwych wymagających specjalnej opieki.
Testowany lek: Deukrawacytinib – selektywny inhibitor kinazy tyrozynowej 2 (TYK2), lek doustny zmniejszający proces zapalny związany z tymi chorobami skóry.
Badanie komórek ABCB5+ MSC u pacjentów z recesywną dystroficzną i połączeniową postacią pęcherzowego oddzielania się naskórka
Badanie prowadzone w: Holandia, Włochy, Dania, Francja, Węgry, Niemcy, Austria, Polska, Chorwacja, Portugalia, Hiszpania, Grecja
Badanie ocenia bezpieczeństwo i skuteczność terapii komórkowej allo-APZ2-OTS, która wykorzystuje specjalne komórki zrębowe ABCB5-dodatnie pochodzące ze skóry. Komórki podawane są dożylnie i mają potencjał wspomagania naprawy i wzmacniania skóry. Badanie obejmuje zarówno fazę z placebo, jak i fazę otwartą, w której wszyscy uczestnicy otrzymują aktywne leczenie.
Kryteria włączenia: Uczestnikami mogą być osoby obu płci od urodzenia z potwierdzonym rozpoznaniem recesywnej dystroficznej postaci (RDEB) lub połączeniowej postaci (JEB) na podstawie badania genetycznego lub biopsji skóry z mapowaniem immunofluorescencyjnym. Wymagana masa ciała to co najmniej 5 kg. Pacjenci muszą mieć określone parametry laboratoryjne dotyczące krwi, wątroby, nerek i płuc. Konieczna jest rana docelowa o powierzchni 5-50 cm kwadratowych, młodsza niż 9 miesięcy, bez objawów ostrego zakażenia. Kobiety w wieku rozrodczym muszą mieć ujemny wynik testu ciążowego i stosować skuteczną antykoncepcję.
Kryteria wykluczenia: Wykluczeni są pacjenci z innymi poważnymi schorzeniami mogącymi zakłócić badanie, osoby uczestniczące w innym badaniu klinicznym, pacjenci z niedawnym zakażeniem lub chorobą mogącą wpłynąć na wyniki, kobiety w ciąży lub karmiące, osoby z historią reakcji alergicznych na podobne terapie, pacjenci niezdolni przestrzegać procedur badania, osoby otrzymujące leki mogące zakłócać badanie, pacjenci z historią nadużywania substancji oraz osoby ze stanami zdrowia psychicznego wpływającymi na udział w badaniu.
Testowana terapia: Komórki zrębowe ABCB5-dodatnie (ABCB5+ MSC) oraz terapia allo-APZ2-OTS – terapie komórkowe podawane dożylnie, mające na celu wspieranie gojenia i wzmacniania skóry.
Badanie terapii genowej dla recesywnej dystroficznej postaci pęcherzowego oddzielania się naskórka z użyciem przeszczepów skóry z genetycznie skorygowanymi keratynocytami i fibroblastami autologicznymi
Badanie prowadzone w: Francja
Innowacyjne badanie testujące terapię genową, w której wykorzystuje się przeszczep skóry wykonany z własnych komórek pacjenta, genetycznie zmodyfikowanych w celu korekty genu COL7A1. Gen ten jest odpowiedzialny za produkcję kolagenu typu VII, który pomaga utrzymać warstwy skóry razem. Badanie śledzi uczestników przez 5 lat, oceniając bezpieczeństwo tego podejścia.
Kryteria włączenia: Pacjent musi mieć co najmniej 18 lat. Wymagane jest kliniczne i molekularne rozpoznanie recesywnej dystroficznej postaci (RDEB) z potwierdzonymi mutacjami w obu kopiach genu COL7A1. Biopsja skóry musi wykazać znacznie zmniejszone barwienie białka C7 w badaniu immunofluorescencyjnym oraz zmniejszoną liczbę lub nieprawidłowy kształt włókienek kotwiczących w mikroskopii elektronowej (TEM). Konieczna jest obecność domeny niekolagenowej-1 (NC-1) białka C7. Pacjent musi mieć co najmniej 100 cm kwadratowych skóry z pęcherzami lub ranami nadającymi się do przeszczepu oraz być zdolny do poddania się znieczuleniu.
Kryteria wykluczenia: Nie mogą uczestniczyć pacjenci bez RDEB, osoby poza określonym zakresem wiekowym oraz członkowie grup szczególnie wrażliwych wymagających specjalnej ochrony.
Testowana terapia: Przeszczepy skóry autologicznej oraz wektor retro-wirusowy SIN kodujący COL7A1 – terapia genowa mająca na celu przywrócenie produkcji funkcjonalnego kolagenu VII i poprawę integralności skóry.
Badanie sodu rigosertibu u pacjentów z recesywną dystroficzną postacią pęcherzowego oddzielania się naskórka i zaawansowanym rakiem płaskonabłonkowym
Badanie prowadzone w: Austria
Badanie testuje lek rigosertib sodu u pacjentów z recesywną dystroficzną postacią pęcherzowego oddzielania się naskórka, u których rozwinął się zaawansowany rak płaskonabłonkowy (SCC) niereagujący na standardowe leczenie. Lek dostępny jest w dwóch postaciach: dożylnej (podawanej jako 72-godzinny ciągły wlew) i doustnej (kapsułki przyjmowane przez 3 tygodnie z tygodniową przerwą).
Kryteria włączenia: Rozpoznanie RDEB potwierdzone testem genetycznym lub biopsją skóry z mapowaniem immunofluorescencyjnym. Wiek 18-79 lat. Rozpoznanie nieresekcyjnego, miejscowo zaawansowanego lub przerzutowego raka płaskonabłonkowego potwierdzone przed wizytą kwalifikacyjną. Brak odpowiedzi na standardowe leczenie SCC związanego z RDEB (chirurgia, radioterapia, chemioterapia, inhibitory receptora naskórkowego czynnika wzrostu lub inhibitory punktów kontrolnych układu immunologicznego). Pacjent nie może obecnie otrzymywać innej terapii przeciwnowotworowej. Choroba musi być mierzalna według kryteriów RECIST 1.1.
Kryteria wykluczenia: Pacjenci bez rozpoznania RDEB związanego z miejscowo zaawansowanym/przerzutowym rakiem płaskonabłonkowym, osoby poza określonym zakresem wiekowym, pacjenci niezdolni przestrzegać procedur badania, osoby z innymi schorzeniami mogącymi zakłócić badanie lub stanowić ryzyko dla zdrowia, kobiety w ciąży lub karmiące, uczestnicy innych badań klinicznych, pacjenci po niedawnym dużym zabiegu chirurgicznym, osoby z alergią na badany lek oraz pacjenci, którzy nie wyleczyli się z działań niepożądanych poprzednich terapii.
Testowany lek: Rigosertib – lek przeciwnowotworowy zakłócający pewne szlaki komórkowe wykorzystywane przez komórki rakowe do wzrostu i podziału, potencjalnie spowalniający lub zatrzymujący progresję nowotworu.
Badanie wpływu żelu TCP-25 na gojenie się ran u pacjentów z pęcherzowym oddzielaniem się naskórka
Badanie prowadzone w: Grecja, Szwecja, Włochy, Francja, Hiszpania
Badanie testuje żel TCP-25 stosowany miejscowo na skórę u pacjentów z dystroficzną (DEB) lub połączeniową (JEB) postacią pęcherzowego oddzielania się naskórka. Żel zawiera specjalne białko zaprojektowane w celu wspomagania gojenia się ran i poprawy objawów. Badanie ocenia skuteczność żelu w promowaniu gojenia ran oraz jego bezpieczeństwo. Uczestnicy są losowo przydzielani do grupy otrzymującej TCP-25 lub żel bez składnika aktywnego, a ani pacjenci, ani badacze nie wiedzą, który żel jest stosowany.
Kryteria włączenia: Pacjenci muszą mieć udokumentowane rozpoznanie DEB lub JEB potwierdzone testem genetycznym lub biopsją skóry z mapowaniem immunofluorescencyjnym. Wymagany wiek to co najmniej 4 lata. Początkowo do badania włączane są osoby od 12 lat wzwyż; dzieci w wieku 4-11 lat będą mogły uczestniczyć po przeglądzie bezpieczeństwa u pacjentów w wieku 12-18 lat. Pacjenci muszą mieć przynajmniej jedną parę podobnych ran lub jedną dużą ranę, którą można podzielić na dwie części do celów badania.
Kryteria wykluczenia: Pacjenci bez rozpoznania pęcherzowego oddzielania się naskórka, osoby poza określonym zakresem wiekowym, pacjenci niezdolni przestrzegać procedur badania lub z chorobami mogącymi wpływać na wyniki, kobiety w ciąży lub karmiące, osoby uczestniczące jednocześnie w innym badaniu klinicznym, pacjenci z alergią na badany preparat lub jego składniki oraz osoby ze schorzeniami, które według lekarzy badania uniemożliwiają bezpieczny udział.
Testowany lek: Żel TCP-25 – preparat miejscowy zawierający białko mające wspomagać gojenie się ran i poprawę objawów u pacjentów z pęcherzowym oddzielaniem się naskórka.
Badanie bezpieczeństwa allogenicznych komórek zrębowych pochodzących z tkanki tłuszczowej u pacjentów z pęcherzowym oddzielaniem się naskórka
Badanie prowadzone w: Czechy
Badanie ocenia bezpieczeństwo i skuteczność terapii wykorzystującej allogeniczne komórki zrębowe pochodzące z tkanki tłuszczowej. Są to specjalne komórki pobrane z tkanki tłuszczowej, które mogą wspomagać naprawę i regenerację uszkodzonych tkanek. Komórki są wstrzykiwane w skórę pacjentów z pęcherzowym oddzielaniem się naskórka. Badanie monitoruje uczestników pod kątem działań niepożądanych, zmian w gojeniu się zmian skórnych oraz całkowitej powierzchni zajętej przez zmiany chorobowe.
Kryteria włączenia: Pacjent musi mieć powyżej 2 lat. Wymagane jest kliniczne rozpoznanie dziedzicznego pęcherzowego oddzielania się naskórka potwierdzone mikroskopią elektronową, mapowaniem antygenów immunofluorescencyjnych oraz analizą DNA. Choroba musi zajmować co najmniej 10% powierzchni ciała. Osoby zdolne do posiadania dzieci muszą zgodzić się na stosowanie określonych metod antykoncepcyjnych podczas badania i przez co najmniej 6 miesięcy po ostatniej dawce leku. Pacjent musi być w stanie przestrzegać zasad pielęgnacji obszarów skórnych objętych badaniem oraz uczestniczyć we wszystkich zaplanowanych wizytach.
Kryteria wykluczenia: Pacjenci z innymi poważnymi chorobami mogącymi zakłócić badanie, osoby uczestniczące w innym badaniu klinicznym, pacjenci z niedawnym zakażeniem lub chorobą mogącą wpłynąć na wyniki, kobiety w ciąży lub karmiące, osoby z historią reakcji alergicznych na podobne terapie, pacjenci niezdolni przestrzegać procedur lub uczestniczyć we wszystkich wizytach, osoby ze schorzeniami układu immunologicznego zwiększającymi wrażliwość na zakażenia oraz pacjenci otrzymujący leki mogące zakłócać badanie.
Testowana terapia: Allogeniczne komórki zrębowe pochodzące z tkanki tłuszczowej – komórki pobrane z dawczej tkanki tłuszczowej, wstrzykiwane w skórę w celu oceny bezpieczeństwa i potencjalnej poprawy stanu skóry.
Podsumowanie
Obecnie prowadzonych jest 9 badań klinicznych dotyczących różnych postaci pęcherzowego oddzielania się naskórka, co świadczy o rosnącym zainteresowaniu naukowców tą rzadką chorobą genetyczną. Badania obejmują szerokie spektrum podejść terapeutycznych – od preparatów miejscowych (maść z diacerinę, żel TCP-25) przez leki doustne (apremillast, deukrawacytinib, rigosertib), po innowacyjne terapie komórkowe i genowe.
Część badań koncentruje się na postaci prostej (simplex) choroby, podczas gdy inne dotyczą cięższych form dystroficznych i połączeniowych. Szczególnie obiecujące wydają się badania terapii komórkowych prowadzone w wielu krajach europejskich, w tym w Polsce, oraz nowatorskie podejście z użyciem terapii genowej we Francji.
Warto zauważyć, że wiele badań uwzględnia również dzieci, co jest istotne, gdyż objawy choroby często pojawiają się już w niemowlęctwie. Niektóre badania testują również terapie dla pacjentów, u których rozwinęły się powikłania w postaci raka płaskonabłonkowego – poważnego problemu u osób z długotrwałą chorobą.
Badania prowadzone są głównie w krajach Europy Zachodniej i Środkowej, z Francją jako liderem pod względem liczby badań. Udział Polski w międzynarodowym badaniu terapii komórkowej ABCB5+ MSC daje polskim pacjentom dostęp do najnowszych opcji terapeutycznych.