Badanie wpływu terapii antybiotykowej po operacji wyrostka robaczkowego na skomplikowane ostre zapalenie wyrostka robaczkowego z użyciem metronidazolu i ceftriaksonu u pacjentów po operacji laparoskopowej
Badanie porównujące skuteczność leczenia zapalenia wyrostka robaczkowego u dzieci za pomocą amoksycyliny z kwasem klawulanowym lub zabiegu chirurgicznego
Zapalenie wyrostka robaczkowego to stan zapalny niewielkiego, palcowatego narządu znajdującego się w prawym dolnym odcinku brzucha. Jest to stan nagły wymagający zwykle szybkiego leczenia chirurgicznego, ponieważ nieleczony może prowadzić do pęknięcia wyrostka i groźnych dla życia powikłań.
Czym jest zapalenie wyrostka robaczkowego
Zapalenie wyrostka robaczkowego to stan zapalny wyrostka robaczkowego – małego narządu w kształcie palca, który jest połączony z jelitem grubym. Wyrostek znajduje się w prawym dolnym obszarze brzucha, w miejscu gdzie jelito cienkie łączy się z jelitem grubym.
Wyrostek robaczkowy to niewielka, rurkowata struktura o długości około 8-9 centymetrów, która wystaje z prawej, dolnej części jelita grubego. Chociaż wyrostek posiada wyspecjalizowaną tkankę zdolną do wytwarzania przeciwciał, nikt nie jest do końca pewny, jaka jest jego dokładna funkcja.
Istnieją dwa główne typy zapalenia wyrostka robaczkowego. Ostre zapalenie wyrostka jest najczęstszym typem – jego objawy pojawiają się nagle i szybko nasilają w ciągu kilku godzin. Przewlekłe zapalenie wyrostka jest stanem rzadszym, w którym wyrostek jest zapalony, ale stan zwykle się nie pogarsza. Objawy są zazwyczaj łagodniejsze, a ból może powracać przez tygodnie, miesiące, a nawet lata.
Jak często występuje
W Stanach Zjednoczonych zapalenie wyrostka robaczkowego jest jedną z najczęstszych przyczyn zabiegów chirurgicznych brzucha u dzieci i najczęstszym nagłym stanem chirurgicznym brzucha na świecie. W samych Stanach Zjednoczonych zgłasza się rocznie około 300 000 wizyt szpitalnych związanych z zapaleniem wyrostka.
W USA około 1 na 20 osób zachoruje na zapalenie wyrostka w pewnym momencie swojego życia. Chociaż może wystąpić w każdym wieku, zapalenie wyrostka jest rzadkie u dzieci poniżej drugiego roku życia. Najczęściej dotyka osoby w wieku od 10 do 30 lat.
Przyczyny zapalenia wyrostka
Zapalenie wyrostka robaczkowego występuje, gdy wyrostek zostaje zablokowany, co prowadzi do infekcji i stanu zapalnego. Rozmiar i położenie wyrostka sprawiają, że łatwo może dojść do jego zatkania i zakażenia.
Wiele różnych czynników może spowodować zablokowanie wyrostka. Kał przechodzący przez jelito grube może zablokować lub zakazić wyrostek, prowadząc do stanu zapalnego. Stan zapalny powoduje obrzęk wyrostka, a gdy puchnie, może pęknąć.
Często nie jest jasne, dlaczego ktoś zapada na zapalenie wyrostka, ale w niektórych przypadkach może być ono spowodowane przez twardy kawałek stolca blokujący ujście wyrostka. To powoduje namnażanie się bakterii, co może prowadzić do infekcji. Inne możliwe przyczyny zablokowania wyrostka to nadmierny wzrost bakterii w jelicie, stwardniały stolec, zapalenie jelita grubego lub infekcje pasożytnicze.
Objawy i symptomy
Głównym objawem zapalenia wyrostka robaczkowego jest ból brzucha. Objawy zwykle zaczynają się od bólu w środkowej części brzucha, wokół pępka. Po kilku godzinach ból zazwyczaj przesuwa się do prawego dolnego odcinka brzucha i nasila.
Ból może wydawać się silniejszy podczas ruchu, kaszlu lub naciskania na bolący obszar. Może być nieco łagodniejszy, gdy podciągnie się kolana do klatki piersiowej. Klasyczny przebieg choroby obejmuje brak apetytu i ból w okolicy pępka, po czym następuje nudności i wymioty.
Inne objawy zapalenia wyrostka mogą obejmować:
uczucie mdłości lub wymioty, lub utratę apetytu
wysoką temperaturę
zaparcia lub biegunkę
częstsze oddawanie moczu
nagłe splątanie (u osób starszych)
Niektóre osoby z zapaleniem wyrostka nie mają typowych objawów bólowych. Na przykład ból może być mniej nasilony, rozwijać się wolniej lub występować w innym miejscu. Jest to bardziej prawdopodobne u kobiet w ciąży, małych dzieci i osób starszych.
Prezentacja kliniczna zapalenia wyrostka jest notorycznie niespójna ze względu na różnice w położeniu wyrostka, wiek pacjenta i stopień zapalenia. Statystyki pokazują, że 1 na 5 przypadków zapalenia wyrostka jest błędnie zdiagnozowana.
Diagnostyka i badania
Jeśli masz objawy zapalenia wyrostka, lekarz rodzinny lub lekarz szpitalny zbada twój brzuch, aby sprawdzić, czy nie występuje ból i obrzęk. Będziesz musiał udać się do szpitala na badania i leczenie.
Badania, które możesz mieć wykonane, obejmują:
badania krwi
badanie próbki moczu
badania obrazowe, takie jak ultrasonografia lub tomografia komputerowa (CT), aby sprawdzić, czy wyrostek jest powiększony i czy nie ma ropy
Tomografia komputerowa jest często używana do potwierdzenia rozpoznania zapalenia wyrostka. Badanie ultrasonograficzne może być szczególnie przydatne u dzieci i kobiet w ciąży.
Ponieważ wiele innych stanów może powodować ból brzucha podobny do tego przy zapaleniu wyrostka – takich jak infekcje dróg moczowych, kamica nerkowa lub żółciowa, problemy z jelitami jak zespół jelita drażliwego lub choroba Leśniowskiego-Crohna, czy schorzenia dotyczące macicy lub jajników – ważne jest dokładne badanie, aby postawić prawidłową diagnozę.
Leczenie
Standardowym leczeniem zapalenia wyrostka robaczkowego jest operacyjne usunięcie wyrostka, zwane appendektomią lub wycięciem wyrostka. Wyrostek nie jest narządem niezbędnym do życia i można bez niego żyć.
Lekarze zazwyczaj leczą zapalenie wyrostka poprzez usunięcie wyrostka. Chirurdzy wykonują operację w znieczuleniu ogólnym w szpitalu. Ze względu na ryzyko pęknięcia wyrostka i rozprzestrzenienia się infekcji, standardowym postępowaniem jest usunięcie wyrostka (appendektomia).
Chociaż appendektomia pozostaje jedynym leczniczym rozwiązaniem zapalenia wyrostka, coraz częściej uznaje się, że leczenie bez operacji jest bezpieczne i skuteczne w przypadkach niepowikłanego ostrego zapalenia wyrostka. Leczenie niepowikłanego ostrego zapalenia wyrostka może obejmować dwie ścieżki – chirurgię lub antybiotyki – i jest to decyzja kliniczna, która była przedmiotem ożywionej debaty w ostatnich latach.
Appendektomia jest stosunkowo bezpiecznym zabiegiem chirurgicznym. Światowa śmiertelność związana z zapaleniem wyrostka jest bardzo niska. Zabieg może być wykonany metodą laparoskopową (przez małe nacięcia z użyciem kamery) lub jako operacja otwarta.
Przed operacją pacjenci zazwyczaj otrzymują antybiotyki, aby zmniejszyć ryzyko powikłań infekcyjnych. W niektórych przypadkach, gdy wyrostek utworzył ropień lub masę zapalną, może być konieczne najpierw leczenie antybiotykami i odbarczenie ropnia, a następnie wykonanie operacji usunięcia wyrostka po kilku tygodniach.
Powikłania
Pęknięcie wyrostka jest stanem nagłym wymagającym natychmiastowej pomocy medycznej. Rozsiewane bakterie z wnętrza jelit w całej jamie brzusznej prowadzą do infekcji zwanej zapaleniem otrzewnej. Ta infekcja może następnie rozprzestrzenić się do krwiobiegu, co prowadzi do zagrażających życiu powikłań (sepsa).
Jeśli zapalenie wyrostka nie zostanie szybko leczone, wyrostek może pęknąć. Gdy to się stanie, ból może nagle zelżeć na krótki czas. Następnie zwykle pojawia się silny ból obejmujący całą jamę brzuszną. Może być bardzo bolesne poruszanie się.
Jeśli diagnoza zostanie opóźniona lub stan pozostanie nieleczony, pacjenci są narażeni na ryzyko perforacji wyrostka, tworzenia się ropnia, zapalenia otrzewnej, posocznicy i śmierci.
Przewlekłe zapalenie wyrostka może pozostać nierozpoznane, ponieważ objawy nie nasilają się w sposób charakterystyczny dla ostrego zapalenia wyrostka. Jednak każdy typ zapalenia wyrostka może potencjalnie prowadzić do pęknięcia wyrostka.
Po operacji usunięcia wyrostka mogą wystąpić powikłania, chociaż są one rzadkie. Należą do nich infekcja rany, powstawanie ropni w jamie brzusznej, niedrożność jelit czy problemy z gojeniem. Ważne jest przestrzeganie zaleceń lekarza dotyczących opieki pooperacyjnej i zgłaszanie wszelkich niepokojących objawów, takich jak nasilający się ból, gorączka, wymioty czy niemożność oddawania stolca lub gazów.
info Ten poradnik ma pomóc Ci zrozumieć schorzenie. Nie zastąpi rozmowy z lekarzem, który najlepiej zna Twoją sytuację.