Choroby rzadkie
Badane cząsteczki
Lokalizacje
Badania z rekrutacją w toku są na początku listy
7 badań klinicznych w tym schorzeniu
Badanie stosowania enkzomenibu u dorosłych pacjentów z ostrą białaczką lub innymi wybranymi nowotworami krwi.
BelgiaBadanie oceniające skuteczność i bezpieczeństwo bleksymenibu u pacjentów z ostrą białaczką
BelgiaBadanie nad bezpieczeństwem i tolerancją Revumenibu u pacjentów z nawrotową lub oporną ostrą białaczką
FrancjaBadanie nad skutecznością i bezpieczeństwem ponatynibu w leczeniu nawrotowych lub opornych białaczek i guzów litych u dzieci
BelgiaW skrócie
Ostra białaczka to agresywna choroba nowotworowa krwi, która rozwija się szybko i wymaga natychmiastowego leczenia. Choroba ta dotyka szpik kostny, gdzie produkowane są komórki krwi, powodując, że organizm wytwarza zbyt wiele nieprawidłowych białych krwinek.
Ostra białaczka to rodzaj nowotworu krwi, który charakteryzuje się szybkim wzrostem nieprawidłowych komórek krwi. Ten niekontrolowany wzrost odbywa się w szpiku kostnym – gąbczastej tkance wewnątrz kości, gdzie produkowana jest większość krwi w organizmie.
Komórki białaczki są zwykle niedojrzałymi białymi krwinkami, które nie mogą się prawidłowo rozwijać ani funkcjonować. W przeciwieństwie do innych nowotworów, białaczka na ogół nie tworzy guza, który byłby widoczny w badaniach obrazowych, takich jak zdjęcia rentgenowskie czy tomografia komputerowa.
Słowo "ostra" w nazwie choroby oznacza, że postępuje ona szybko i agresywnie, zazwyczaj wymagając natychmiastowego leczenia. W ostrych postaciach białaczki nieprawidłowe komórki szybko wypierają zdrowe komórki krwi, prowadząc do stosunkowo szybkiej niewydolności szpiku kostnego.
Ostra białaczka dzieli się na różne typy w zależności od rodzaju komórek białych krwinek, których dotyczy choroba. Komórki krwi rozwijają się z komórek macierzystych i przechodzą przez różne etapy dojrzewania.
Dwa główne typy komórek białych krwinek to monocyty i granulocyty, które pochodzą z komórek macierzystych szpikowych (mieloidalnych), oraz limfocyty, które pochodzą z komórek macierzystych limfoidalnych.
Ostra białaczka szpikowa (AML) to agresywna choroba nowotworowa dotycząca monocytów lub granulocytów. Jest to rzadki typ nowotworu – w Wielkiej Brytanii diagnozuje się około 3100 przypadków rocznie. Ryzyko zachorowania na AML wzrasta z wiekiem i choroba najczęściej dotyka osoby powyżej 75 roku życia.
Ostra białaczka limfoblastyczna (ALL) to rodzaj nowotworu, w którym szpik kostny wytwarza zbyt wiele limfocytów. Ten typ białaczki zwykle pogarsza się szybko, jeśli nie jest leczony. Według danych z lat 2001-2017, około 78% przypadków ostrej białaczki stanowi AML, podczas gdy ALL odpowiada za około 22% przypadków.
Istnieją także podtypy ostrej białaczki, w tym ostra białaczka promielocytowa (APL) – rzadka forma ostrej białaczki szpikowej, oraz kryzę blastyczną przewlekłej białaczki szpikowej.
Objawy ostrej białaczki zwykle rozwijają się w ciągu kilku tygodni i z czasem się nasilają. Dzieje się tak, ponieważ nieprawidłowe komórki białaczkowe szybko przeważają liczebnie nad zdrowymi komórkami krwi.
Do najczęstszych objawów należą:
Objawy ALL obejmują także zmęczenie, gorączkę oraz łatwe powstawanie siniaków lub krwawień. Te objawy występują, ponieważ białaczka może wpływać na czerwone krwinki, białe krwinki i płytki krwi – komórki odpowiedzialne za krzepnięcie krwi.
Ważne jest, aby zgłosić się do lekarza, jeśli u Ciebie lub Twojego dziecka wystąpią możliwe objawy ostrej białaczki. Chociaż jest bardzo mało prawdopodobne, że przyczyną jest białaczka, te objawy powinny zostać zbadane.
Nie jest do końca jasne, co dokładnie powoduje ostrą białaczkę. W większości przypadków nie można zidentyfikować konkretnej przyczyny. Białaczka rozpoczyna się, gdy DNA pojedynczej komórki w szpiku kostnym ulega zmianie (mutacji) i nie może rozwijać się ani funkcjonować normalnie.
Niektóre czynniki mogą jednak zwiększać ryzyko zachorowania na ostrą białaczkę szpikową:
W przypadku ostrej białaczki limfoblastycznej wcześniejsza chemioterapia i narażenie na promieniowanie mogą również zwiększać ryzyko rozwoju choroby.
Większość osób zaczyna od wizyty u lekarza pierwszego kontaktu, jeśli ma objawy nowotworu krwi, takiego jak białaczka. Inne osoby mogą udać się na ostry dyżur w zależności od swoich objawów.
Jeśli lekarz podejrzewa, że możesz mieć białaczkę, zleci badania krwi w celu sprawdzenia komórek krwi. Badania krwi i szpiku kostnego są wykorzystywane do diagnozy ostrej białaczki.
Jeśli wyniki badań sugerują problem, zostaniesz pilnie skierowany do specjalisty w leczeniu chorób krwi (hematologa) w celu dalszych badań i leczenia.
Biopsja szpiku kostnego jest często wykonywana w celu potwierdzenia diagnozy. Podczas tego badania pobierana jest próbka szpiku kostnego, zwykle z kości biodrowej, i badana pod mikroskopem.
Po zdiagnozowaniu ostrej białaczki wykonuje się dodatkowe badania, aby sprawdzić, czy rak rozprzestrzenił się do ośrodkowego układu nerwowego (mózgu i rdzenia kręgowego) lub innych części ciała. Te badania obejmują często badania obrazowe i testy genetyczne, które pomagają określić podtyp białaczki i zaplanować odpowiednie leczenie.
Leczenie ostrej białaczki musi się rozpocząć jak najszybciej, ponieważ choroba może się szybko rozwijać. Ponieważ ostra białaczka jest skomplikowaną chorobą, zazwyczaj jest leczona przez grupę różnych specjalistów pracujących razem w zespole wielodyscyplinarnym.
Chemioterapia jest główną metodą leczenia ostrej białaczki. Służy do zabicia jak największej liczby komórek białaczkowych w organizmie i zmniejszenia ryzyka nawrotu choroby.
Leczenie ostrej białaczki szpikowej często prowadzone jest w dwóch etapach:
Etap indukcji leczenia nie zawsze jest skuteczny i czasami musi zostać powtórzony przed rozpoczęciem konsolidacji. Jeśli uważa się, że masz wysokie ryzyko wystąpienia powikłań leczenia (na przykład jeśli masz ponad 75 lat lub masz inną chorobę), może być stosowana mniej intensywna chemioterapia.
W niektórych przypadkach, szczególnie gdy intensywna chemioterapia i radioterapia są potrzebne, może być konieczny przeszczep szpiku kostnego lub komórek macierzystych. Przeszczep komórek macierzystych pozostaje jedyną znaną terapią, która może wyleczyć chorobę.
Nowsze metody leczenia obejmują terapię celowaną i immunoterapię, w tym przeciwciała monoklonalne, które mogą być stosowane, jeśli białaczka nawróci lub nie odpowiada na leczenie.
Podczas leczenia będziesz potrzebować regularnych transfuzji krwi, ponieważ Twoja krew nie będzie zawierać wystarczającej liczby zdrowych komórek krwi. Będziesz również podatny na infekcje, dlatego ważne jest, abyś przebywał w czystym i stabilnym środowisku, gdzie Twoje zdrowie może być starannie monitorowane, a każda infekcja może być szybko leczona.
Skutki uboczne intensywnej chemioterapii dla ostrej białaczki są częste i mogą obejmować nudności, wymioty, łatwe powstawanie siniaków lub krwawienia, biegunkę, utratę apetytu, bolesne usta i owrzodzenia jamy ustnej, zmęczenie, wysypki skórne, wypadanie włosów oraz niepłodność.
Otrzymanie diagnozy ostrej białaczki może być przytłaczające. Ostra białaczka rozwija się dość szybko, co oznacza, że leczenie również rozpoczyna się dość szybko. Może się wydawać, że nie masz czasu na dostosowanie się lub zastanowienie, ponieważ wszystko dzieje się tak szybko.
Prawdopodobnie będziesz odczuwać dużą niepewność i niepokój o przyszłość, wiedząc, że masz raka. Niektórzy ludzie mówią, że diagnoza raka pomaga im docenić zwykłe, codzienne rzeczy znacznie bardziej niż wcześniej.
Możesz odczuwać różne silne emocje, takie jak szok, strach, zakłopotanie, złość, poczucie winy lub smutek. Nie ma ustalonego sposobu radzenia sobie z tą wiadomością – każdy reaguje na swój sposób.
Ważne jest, aby zdobyć jak najwięcej informacji o swoim typie białaczki, aby pomóc sobie w podejmowaniu decyzji dotyczących opieki. Najlepiej jest uzyskać te informacje od swojego lekarza. Przed pierwszymi wizytami zapisz wszystkie swoje pytania i wątpliwości i weź je ze sobą. Możesz również rozważyć zabranie kogoś ze sobą na te pierwsze spotkania, aby pomógł Ci zapamiętać to, co usłyszysz.
Dbanie o siebie podczas leczenia ostrej białaczki jest bardzo ważne. Odżywianie organizmu poprzez odpowiednie posiłki może pomóc w zarządzaniu zmianami apetytu i potrzebami dietetycznymi. Angażowanie się w umiarkowane aktywności fizyczne, takie jak ogrodnictwo lub krótkie spacery, może również pomóc w utrzymaniu siły fizycznej.
Dostępna jest pomoc i wsparcie, w tym grupy wsparcia, z którymi możesz się połączyć. Akceptowanie swoich emocji, zarządzanie stresem i dbanie o jakość snu to także ważne aspekty radzenia sobie z chorobą.
Ten poradnik ma pomóc Ci zrozumieć schorzenie. Nie zastąpi rozmowy z lekarzem, który najlepiej zna Twoją sytuację.
Opowiedz nam o swoim schorzeniu – przeszukamy wszystkie badania w Europie i skontaktujemy Cię z właściwym ośrodkiem.
