Neuralgia to ostry, przeszywający ból nerwowy, który może znacząco wpływać na codzienne życie. Ten stan wynika z uszkodzenia lub podrażnienia nerwów i może wystąpić w różnych częściach ciała, powodując intensywne dolegliwości.
Czym jest neuralgia?
Neuralgia to ostry, przeszywający ból, który przebiega wzdłuż nerwu i jest spowodowany jego podrażnieniem lub uszkodzeniem. Termin ten pochodzi z połączenia dwóch słów: "neuro" oznaczającego nerw i "algia" oznaczającego ból. Neuralgia może występować w każdej części ciała i powodować ból od łagodnego do bardzo silnego.
Neuralgia generalnie nie jest chorobą samą w sobie, ale objawem urazu lub określonych zaburzeń. W wielu przypadkach przyczyna bólu nie jest znana. Osoby starsze są najbardziej narażone na neuralgię, choć stan ten może dotknąć osoby w każdym wieku.
Prawie każdy doświadczy łagodnej neuralgii w pewnym momencie życia, ale te epizody są zwykle tymczasowe i mają tendencję do ustępowania samoistnie w ciągu kilku dni. Niektóre rodzaje neuralgii są długotrwałe, wyniszczające i tak bolesne, że jakość życia osoby jest poważnie ograniczona.
Objawy neuralgii
Ból nerwowy może różnić się od innych rodzajów bólu. Może być ostry (krótkotrwały) lub przewlekły (długotrwały). Objawy neuralgii mogą obejmować:
Zwiększoną wrażliwość skóry wzdłuż przebiegu uszkodzonego nerwu, tak że każdy dotyk lub ucisk jest odczuwany jako bolesny
Ból wzdłuż przebiegu nerwu, który jest ostry lub kłujący, w tym samym miejscu w każdym epizodzie, przychodzi i odchodzi (przerywany) lub jest stały i piekący, i może się nasilać, gdy dotknięty zostanie obszar
Osłabienie lub całkowite porażenie mięśni zaopatrywanych przez ten sam nerw
Ogólnie rzecz biorąc, neuralgia powoduje intensywne i wyraźne objawy, w tym:
Nagłe epizody ekstremalnego, przeszywającego lub kłującego bólu, który podąża ścieżką uszkodzonego lub podrażnionego nerwu
Uporczywy, piekący lub dokuczliwy ból
Mrowienie lub drętwienie
Mimowolne skurcze lub drgania mięśni
Przyczyny neuralgii
Neuralgia występuje, gdy dochodzi do uszkodzenia nerwów w wyniku choroby lub urazu. Przyczyny neuralgii obejmują:
Podrażnienie chemiczne
Przewlekłą chorobę nerek
Cukrzycę
Infekcje, takie jak półpasiec (opryszczka), HIV/AIDS, choroba z Lyme i kiła
Leki chemioterapeutyczne, takie jak cisplatyna, paklitaksel lub vinkristyna
Porfiria (zaburzenie krwi)
Ucisk na nerwy przez pobliskie kości, więzadła, naczynia krwionośne lub guzy
Uraz (w tym chirurgiczny)
Zaburzenia układu nerwowego (takie jak stwardnienie rozsiane)
W wielu przypadkach przyczyna pozostaje nieznana.
Rodzaje neuralgii
Neuralgia może dotknąć każdej części ciała. Specjaliści dzielą neuralgię na kategorie w zależności od obszarów ciała, których dotyczy. Najczęstsze formy neuralgii to:
Neuralgia popółpaścowa – ból, który utrzymuje się po przebyciu półpaśca. Jest to jedna z najczęstszych postaci neuralgii.
Neuralgia nerwu trójdzielnego – kłujący lub przypominający porażenie prądem ból w częściach twarzy. To stan, który zwykle dotyka tylko jednej strony twarzy i jest uważany za jeden z najbardziej bolesnych stanów zdrowotnych, jakich może doświadczyć człowiek.
Neuropatia obwodowa – ból spowodowany uszkodzeniem nerwów obwodowych (nerwów łączących mózg i rdzeń kręgowy z resztą ciała), który może być wywołany cukrzycą, chorobami autoimmunologicznymi i innymi stanami.
Neuropatia alkoholowa i inne formy, które są związane z konkretnymi przyczynami lub lokalizacjami.
Neuralgia nerwu trójdzielnego
Neuralgia nerwu trójdzielnego zasługuje na szczególną uwagę ze względu na intensywność dolegliwości. Nerw trójdzielny to duży nerw, który przenosi informacje czuciowe z twarzy do mózgu. Zaledwie dotknięcie policzka lub rozmowa mogą wywołać przeszywający ból w kierunku ucha, oka lub nozdrza.
Neuralgia nerwu trójdzielnego występuje zwykle wtedy, gdy naczynie krwionośne wywiera ucisk na nerw trójdzielny w pobliżu pnia mózgu. Ten nerw zapewnia czucie głowy i twarzy. Chociaż nie zagraża życiu, może je zmieniać. Czynności tak proste jak żucie, mówienie, uśmiechanie się i szczotkowanie zębów mogą wywoływać krótkie napady intensywnego bólu.
Istnieją trzy główne typy neuralgii nerwu trójdzielnego:
Klasyczna neuralgia nerwu trójdzielnego – spowodowana uciskiem na nerw trójdzielny
Wtórna neuralgia nerwu trójdzielnego – spowodowana innym stanem medycznym lub problemem
Idiopatyczna neuralgia nerwu trójdzielnego – termin używany, gdy przyczyna jest nieznana
W większości przypadków ucisk jest spowodowany przez tętnicę lub żyłę, która uciska nerw trójdzielny. Są to normalne naczynia krwionośne, które stykają się z nerwem w szczególnie wrażliwym punkcie.
Rozpoznanie neuralgii
Lekarz przeprowadzi badanie fizykalne i zapyta o objawy. Badanie może wykazać:
Nieprawidłowe czucie wzdłuż nerwu
Problemy z odruchami
Utratę masy mięśniowej
Brak pocenia się (pocenie jest kontrolowane przez nerwy)
Tkliwość wzdłuż nerwu
Punkty wyzwalające (miejsca, w których nawet lekki dotyk wywołuje ból)
W przypadku podejrzenia neuralgii nerwu trójdzielnego, należy wykonać rezonans magnetyczny, aby wykluczyć stwardnienie rozsiane, proces nowotworowy, który może wtórnie powodować neuralgię nerwu trójdzielnego.
Może być również konieczna wizyta u dentysty, jeśli ból dotyczy twarzy lub szczęki. Badanie stomatologiczne może sprawdzić zaburzenia zębów, które mogą powodować ból twarzy (takie jak ropień zęba).
Leczenie neuralgii
Leczenie neuralgii zależy od przyczyny i może obejmować środki stylu życia, leki i inne terapie. Ponieważ zwykłe leki przeciwbólowe, takie jak paracetamol, nie są skuteczne w leczeniu neuralgii, zwykle przepisuje się leki przeciwdrgawkowe – rodzaj leków stosowanych w leczeniu padaczki – aby pomóc kontrolować ból.
Leki przeciwdrgawkowe nie zostały pierwotnie zaprojektowane do leczenia bólu, ale mogą pomóc złagodzić ból nerwowy poprzez spowolnienie impulsów elektrycznych w nerwach i zmniejszenie ich zdolności do wysyłania sygnałów bólowych.
Leczenie farmakologiczne
Lekiem z wyboru w leczeniu neuralgii nerwu trójdzielnego jest nadal karbamazepina. Karbamazepina jest obecnie jedynym lekiem dopuszczonym do leczenia neuralgii nerwu trójdzielnego w Wielkiej Brytanii. Może być bardzo skuteczna na początku, ale może stać się mniej skuteczna z czasem.
Inne leki przeciwdrgawkowe często przepisywane przy neuralgii nerwu trójdzielnego obejmują fenytoiny, gabapentynę, lamotryginę, okskarbamazepinę i topiramat. Również relaksant mięśni baklofen może być przepisany, samodzielnie lub w połączeniu z innymi lekami.
Powszechnie występujące skutki uboczne farmakoterapii neuralgii nerwu trójdzielnego obejmują zawroty głowy, senność, zapominanie, chwiejność i nudności. Ponadto karbamazepina i inne leki przepisywane na neuralgię nerwu trójdzielnego nie zawsze pozostają skuteczne w długim okresie.
Leczenie chirurgiczne
Jeśli leczenie farmakologiczne zawiedzie, inwazyjne metody chirurgiczne mogą być stosowane w leczeniu neuralgii. Rodzaje zabiegów chirurgicznych neuralgii nerwu trójdzielnego wykonywanych obejmują:
Dekompresja mikronaczyniowa (MVD) – procedura mająca na celu odsunięcie naczyń krwionośnych wywierających ucisk na nerw
Radiochirurgia – wykorzystanie skoncentrowanych wiązek promieniowania do uszkodzenia nerwu i zmniejszenia sygnałów bólowych
Ablacja częstotliwością radiową – również nazywana ryzotomią częstotliwością radiową, która wykorzystuje ciepło do selektywnego niszczenia włókien nerwowych odpowiedzialnych za ból
Ból można ogólnie opanować za pomocą leków, terapii fizycznych lub chirurgii.
Życie z neuralgią
Życie z neuralgią, szczególnie z neuralgią nerwu trójdzielnego, może być wyzwaniem. Niektóre osoby mają długie okresy, kiedy nie mają bólu, a następnie ból powraca. Niektóre osoby mają częste okresy bólu.
Istnieje kilka praktycznych strategii, które mogą pomóc w codziennym zarządzaniu neuralgią:
Zarządzanie stresem – stres może nasilać objawy neuralgii. Warto włączyć techniki relaksacyjne, takie jak głębokie oddychanie, joga, tai chi lub medytacja
Ciepłe kompresy – przykładanie ciepłego kompresu do dotkniętego obszaru może pomóc rozluźnić mięśnie i zmniejszyć ból. Należy unikać ekstremalnych temperatur, aby nie wywołać ataku
Unikanie znanych czynników wyzwalających – zidentyfikuj i minimalizuj ekspozycję na typowe czynniki wyzwalające, w tym zimne przeciągi lub wiatr, gorące lub zimne jedzenie i napoje, energiczne żucie lub szczotkowanie zębów
Dostosowania dietetyczne – niektóre pokarmy mogą zaostrzać objawy. Warto wybierać miękkie jedzenie, aby zmniejszyć obciążenie szczęki, oraz produkty o działaniu przeciwzapalnym, takie jak kurkuma, imbir i ryby bogate w kwasy omega-3
Odpoczynek regeneracyjny – słaby sen może sprawić, że ból jest bardziej intensywny. Stwórz uspokajającą rutynę przed snem i zapewnij, że sypialnia jest chłodna i cicha
Zapisywanie, kiedy pojawia się ból i co robiłeś, gdy się rozpoczął, może pomóc znaleźć przyczyny. Przebywanie na zimnym wietrze, ziewanie lub golenie to przykłady. Unikaj lub ograniczaj te czynniki wyzwalające, jeśli możesz.
Pomyśl o dołączeniu do grupy wsparcia z innymi osobami, które mają ten problem. Takie grupy mogą zapewnić pocieszenie i informacje o tym, co robić, aby poczuć się lepiej.
Uzyskanie właściwego leczenia jest ważne dla poprawy bólu i jakości życia. Jeśli masz silny ból, którego nie możesz kontrolować, lub jeśli objawy się nasilają, skontaktuj się z lekarzem.
info Ten poradnik ma pomóc Ci zrozumieć schorzenie. Nie zastąpi rozmowy z lekarzem, który najlepiej zna Twoją sytuację.
Portugalia
