Gruczolakorak endometrium to nowotwór złośliwy rozwijający się w wyściółce macicy, który stanowi jedną z najczęstszych nowotworowych chorób narządów płciowych u kobiet. Wczesne rozpoznanie i odpowiednie leczenie mogą znacząco poprawić rokowanie.
Czym jest gruczolakorak endometrium
Gruczolakorak endometrium to choroba, w której złośliwe komórki nowotworowe tworzą się w tkankach endometrium, czyli wyściółki macicy. Endometrium to wewnętrzna warstwa macicy, która zmienia się podczas cyklu miesiączkowego.
Rak endometrium rozwija się w endometrium, wewnętrznej wyściółce macicy. Jest to jeden z najczęstszych nowotworów ginekologicznych, czyli nowotworów dotykających układ rozrodczy. Stanowi około 95% wszystkich przypadków raka macicy.
Macica
Endometrium (wyściółka macicy)
Macica jest częścią układu rozrodczego kobiety. To właśnie w macicy rozwija się płód podczas ciąży. Górna część macicy nazywana jest trzonie lub korpusem. Na końcu macicy znajduje się szyjka macicy, która łączy macicę z pochwą. Rak macicy dotyczy trzonu macicy. Rak szyjki macicy to inny rodzaj nowotworu.
Hormony zwane estrogenem i progesteronem powodują pogrubienie endometrium na wypadek ciąży. Jeśli nie dojdzie do ciąży, endometrium jest usuwane z organizmu w czasie miesiączki.
Rak endometrium jest najczęstszym złośliwym nowotworem ginekologicznym w Stanach Zjednoczonych i stanowi 7% wszystkich nowotworów u kobiet. Większość przypadków jest diagnozowana we wczesnym stadium i można je leczyć wyłącznie chirurgicznie.
Typy gruczolakoraka endometrium
Większość nowotworów macicy zaczyna się w określonych komórkach wyściółki macicy, endometrium. Istnieje kilka rodzajów raka endometrium.
Gruczolakorak endometrioidalny to najczęstszy typ. Większość raków endometrium to gruczolakoraki. Nazwa oznacza, że komórki nowotworowe znajdują się w tkance gruczołowej wyściółki macicy. Gruczolakorak oznacza, że nowotwór rozpoczął się w tkankach pokrywających lub wyściełających narządy wewnętrzne.
Istnieje kilka typów gruczolakoraka endometrioidalnego:
gruczolakorak bliżej nieokreślony
gruczolakorak z różnicowaniem płaskonabłonkowym
gruczolakorak surowicowaty
gruczolakorak orzęsiony
gruczolakorak gruczołowo-kosmkowy
Te nowotwory są często diagnozowane we wczesnym stadium i dlatego zazwyczaj są skutecznie leczone.
Rak surowicowaty jest znacznie rzadszy niż nowotwory endometrioidalne. Również rozwija się z wyściółki macicy. Jest to tak zwany rak nieendometrioidalny. Jest to rak endometrium typu 2.
Rak jasnokomórkowy macicy jest bardzo rzadki. Te komórki również znajdują się w wyściółce macicy i otrzymują swoją nazwę od przezroczystego wyglądu pod mikroskopem. Jest to również typ nieendometrioidalny i rak endometrium typu 2.
Inne typy raka endometrium obejmują: rak niezróżnicowany, rak mieszany, mięsak rakowy - ma cechy zarówno raka endometrium, jak i mięsaka, gdy ogląda się go pod mikroskopem, rak typu mezonefroidalnego oraz gruczolakorak śluzowy przewodu pokarmowego.
Lekarze czasami dzielą raki endometrium na 2 typy. Nowotwory typu 1 są najczęstsze.
Przerzutowy gruczolakorak endometrioidalny, Przerzutowy rak endometrioidalny, Przerzutowy rak macicy
Objawy i symptomy
Do objawów raka endometrium mogą należeć nieprawidłowe krwawienie z pochwy lub ból w miednicy. Badania, które oceniają endometrium, są używane do diagnozowania raka endometrium.
Objawy fizyczne gruczolakoraka endometrium mogą obejmować:
nieprawidłowe krwawienie z macicy
nieregularne krwawienia miesiączkowe, plamienie i krwawienie między miesiączkami
ból brzucha lub miednicy
wzdęcia
szybkie uczucie sytości podczas jedzenia
zmiany w nawykach wypróżniania lub oddawania moczu
Objawy raka macicy obejmują krwawienie między okresami lub po menopauzie.
Rozpoznanie i badania diagnostyczne
Diagnoza i określenie stadium gruczolakoraka endometrium odbywa się poprzez:
prześwietlenie klatki piersiowej
tomografię komputerową (TK)
wyłyżeczkowanie (łyżeczkowanie)
biopsję endometrium
histeroskopię
usunięcie węzłów chłonnych
rezonans magnetyczny (MRI)
badanie miednicy
pozytonową tomografię emisyjną (PET)
badanie fizykalne i wywiad zdrowotny
przezodbytnicze badanie ultrasonograficzne
Biopsja pomaga lekarzowi w postawieniu diagnozy medycznej. Biopsja polega na pobraniu małej próbki tkanki do zbadania.
Stadia choroby
Istnieją cztery stadia gruczolakoraka endometrium:
Stadium I: Nowotwór znajduje się tylko w macicy i nie rozprzestrzenił się do innych części ciała.
Stadium II: Guz rozprzestrzenił się z macicy do zrębu szyjki macicy, ale nie do innych części ciała.
Stadium III: Nowotwór rozprzestrzenił się poza macicę, ale wciąż znajduje się tylko w okolicy miednicy.
Stadium IV: Nowotwór rozprzestrzenił się (dał przerzuty) do odbytnicy, pęcherza i/lub odległych narządów.
Rak endometrium może nawrócić (wrócić) po leczeniu. Nowotwór może wrócić do macicy, miednicy, węzłów chłonnych w jamie brzusznej lub do innych części ciała.
Stadia I i II są czasami nazywane wczesnym stadium, podczas gdy Stadia III i IV są również określane jako zaawansowane, późne stadium lub, w przypadku Stadium IV, przerzutowe.
Metody leczenia
Chirurgia jest podstawą leczenia raka endometrium, z wyjątkiem wybranych pacjentek w wieku przedmenopauzalnym pragnących zachować płodność oraz pacjentek z istotnymi chorobami współistniejącymi.
U pacjentek ze znanym gruczolakorakiem stopnia 1, standardowa terapia obejmuje całkowitą histerektomię (usunięcie macicy), obustronną salpingo-ooforektomię (usunięcie jajowodów i jajników), płukanie miednicy w celu badania cytologicznego, pobranie węzła wartowniczego i ewentualnie limfadenektomię (usunięcie węzłów chłonnych).
Pacjentki ze zmianami endometrioidalnymi stopnia 1 z naciekiem mięśnia macicy mniejszym niż 50% i wielkością guza 2 cm lub mniej wydają się być w niskim ryzyku przerzutów do węzłów chłonnych i mogą nie wymagać systematycznej limfadenektomii. Pacjentki z naciekiem mięśnia macicy większym niż 50% lub rozszerzeniem na szyjkę macicy powinny mieć wykonane pełne określenie stadium chirurgiczne.
Istnieje pięć rodzajów standardowego leczenia dla osób z rakiem endometrium:
chirurgia
radioterapia
chemioterapia
terapia hormonalna
terapia celowana
Tradycyjnie określanie stadium chirurgiczne było wykonywane metodą laparotomii. Jednakże postępy w chirurgii małoinwazyjnej uczyniły ją preferowanym podejściem do chirurgicznego określania stadium raka endometrium.
U pacjentek w stadium 1a, stopień 1 choroby, nie jest wskazana żadna dalsza terapia. Niektóre pacjentki mogą dodatkowo wymagać uzupełniającej radioterapii.
Zalecana jest konsultacja z chirurgiem doświadczonym w leczeniu raka endometrium, takim jak ginekolog onkolog.
Histerektomia drogą pochwową sama w sobie jest ogólnie uważana za nieoptymalne leczenie u pacjentek z rakiem endometrium, ponieważ nie pozwala na ocenę jamy brzusznej i węzłów chłonnych. Jednakże histerektomia drogą pochwową z jednoczesną obustronną salpingo-ooforektomią może być rozważana u pacjentek, u których ryzyko zabiegu brzusznego lub laparoskopowego przewyższa ryzyko podejścia pochwowego.
Chociaż sama radioterapia daje gorsze wyniki w porównaniu z leczeniem chirurgicznym, może być stosowana jako leczenie pierwotne u pacjentek z istotnymi chorobami współistniejącymi. Terapia progestagenami może być rozważana u pacjentek, które nie tolerują ani chirurgii, ani radioterapii.
Młode kobiety pragnące w przyszłości mieć dzieci mogą być kandydatkami do leczenia medycznego poprzez doustną terapię progestagenami lub wkładkę wewnątrzmaciczną z progestagenem. Potencjalne kandydatki powinny mieć chorobę niskiego ryzyka (stopień 1 lub 2, ograniczoną do macicy), być gotowe do przestrzegania terapii progestagenami i nadzoru oraz rozumieć ryzyko postępu choroby.
Chociaż optymalny czas leczenia i nadzór nie są znane, biopsja endometrium co trzy miesiące jest powszechnym podejściem do monitorowania odpowiedzi.
Życie z gruczolakorakiem endometrium
Powrót do normalności po diagnozie raka endometrium - czy to podczas leczenia, czy w remisji - może być wyzwaniem. Naturalne jest odczuwanie niepewności co do tego, co będzie dalej, ale istnieją kroki, które możesz podjąć, aby spróbować wnieść więcej jasności do swoich dni.
Życie z rakiem endometrium może być wyzwaniem, ale poświęcenie czasu na zastanowienie się nad swoimi potrzebami i wyznaczenie osobistych celów może pomóc zapewnić motywację.
Dokonuj zdrowych wyborów: Ruszanie się, utrzymywanie zdrowej diety, nawadnianie i odpoczynek są ważne. Współpracuj ze swoim lekarzem, aby określić, co jest dla ciebie odpowiednie.
Zwróć się o pomoc: Nie musisz przechodzić przez to doświadczenie sam. Stwórz zespół wsparcia, który może ci pomóc po drodze, zwracając się o pomoc do: profesjonalnej pomocy (np. doradcy lub terapeuty), rodziny i przyjaciół, innych osób chorych na raka (poprzez fora internetowe, wydarzenia dotyczące raka ginekologicznego itp.), grup rzeczniczych raka endometrium lub ginekologicznego.
Szanuj swoje uczucia: Życie z rakiem endometrium może sprawić, że poczujesz różne emocje: frustrację, smutek, poczucie winy i wyczerpanie, żeby wymienić tylko kilka. Pozwól sobie na odczuwanie swoich emocji. Pamiętaj, że uczucia nie definiują tego, kim jesteś.
Zwracaj baczną uwagę na swoje uczucia i rozpoznawaj, co je wywołuje. Pomoże ci to lepiej zrozumieć te uczucia, jeśli pojawią się ponownie. Upewnij się, że zwracasz się o pomoc do swojego systemu wsparcia. Pozostań w bliskim kontakcie ze swoją grupą wsparcia, opiekunami i lekarzem i daj im znać, jak się czujesz.
Utrzymywanie zdrowej diety jest kluczowe dla osób żyjących z zaawansowanym rakiem endometrium, ponieważ odpowiednie odżywianie pomaga radzić sobie z skutkami ubocznymi leczenia i wspiera gojenie. Badacze i lekarze zalecają trzymanie się żywności roślinnej, która jest bogata w witaminy i minerały. Należy również ograniczyć zapalne, przetworzone pokarmy i alkohol, gdy to możliwe.
Jeśli chodzi o zdrowe odżywianie przy raku, porozmawiaj ze swoim lekarzem lub zarejestrowanym dietetykiem. Twój lekarz może zalecić spotkanie z zarejestrowanym dietetykiem lub specjalistą ds. żywienia, aby opracować plan zdrowego odżywiania.
Po zakończeniu leczenia raka endometrium, lekarz będzie chciał uważnie cię obserwować. Niezwykle ważne jest, aby chodzić na wszystkie wizyty kontrolne. Podczas tych wizyt lekarz zapyta o objawy, przeprowadzi badanie fizykalne i może zamówić analizy krwi lub badania obrazowe.
info Ten poradnik ma pomóc Ci zrozumieć schorzenie. Nie zastąpi rozmowy z lekarzem, który najlepiej zna Twoją sytuację.