Badanie skuteczności i bezpieczeństwa frexalimabu, SAR442970 i rilzabrutinibu u pacjentów z pierwotnym ogniskowym segmentalnym stwardnieniem kłębuszków nerkowych lub chorobą minimalnych zmian w wieku 16-75 lat
Ogniskowe segmentowe stwardnienie kłębuszków nerkowych to rzadka choroba, która powoduje bliznowacenie drobnych filtrów w nerkach, co może prowadzić do uszkodzenia nerek i niewydolności nerek.
Czym jest ogniskowe segmentowe stwardnienie kłębuszków nerkowych
Ogniskowe segmentowe stwardnienie kłębuszków nerkowych (w skrócie FSGS) to rzadka choroba, która powoduje bliznowacenie w kłębuszkach nerkowych – drobnych filtrach znajdujących się w nerkach. Każda nerka zawiera około miliona kłębuszków. Ich głównym zadaniem jest filtrowanie odpadów z krwi. Działają dokładnie jak sitko kuchenne. Gdy krew przepływa przez kłębuszki, zatrzymują one ważne składniki potrzebne organizmowi. Odsączają substancje odżywcze, minerały, nadmiar płynów i produkty przemiany materii. Substancje odżywcze i minerały wracają do krwi, a nadmiar płynów i produkty odpadowe stają się moczem.
W FSGS dochodzi do bliznowacenia lub twardnienia małych części tych drobnych filtrów. Spośród uszkodzonych kłębuszków tylko niektóre wykazują blizny. Gdy dochodzi do tego bliznowacenia, nerki mają trudności z działaniem jak sitko. Może to prowadzić do uszkodzenia nerek i potencjalnie do niewydolności nerek.
Nazwa choroby składa się z kilku części, które opisują charakter uszkodzenia. Ogniskowe oznacza, że dotknięte są tylko niektóre, a nie wszystkie kłębuszki. Segmentowe wskazuje, że bliznowacenie dotyczy określonych części kłębuszków. Stwardnienie to twardnienie tkanek.
FSGS jest terminem histopatologicznym stosowanym do opisu najczęstszej idiopatycznej przyczyny złożonej postępującej choroby nerek. Choroba uszkadza komórki w kłębuszkach zwane podocytami. W zdrowym środowisku podocyty stanowią kluczową część bariery między naczyniami krwionośnymi a moczem, ograniczając przechodzenie dużych cząsteczek, takich jak białka, do moczu. Uszkodzenie podocytów sprawia, że ta bariera staje się przepuszczalna, powodując wyciek białek do moczu.
Objawy choroby
Wszystkie formy FSGS powodują wysokie poziomy białka w moczu. Ten zwiększony poziom białka może sprawić, że mocz wydaje się pieniący lub spieniony. Białkomocz (obecność białka w moczu) może również sprawić, że mocz ma pienisty wygląd.
Inne typowe objawy FSGS obejmują:
Zatrzymanie płynów i obrzęk nóg, kostek oraz wokół oczu
Przyrost masy ciała z powodu gromadzenia się płynów
Jeśli ogólna funkcja nerek znacznie się pogarsza, mogą wystąpić dodatkowe objawy, takie jak:
Zmniejszone wydalanie moczu (produkcja mniejszej ilości moczu)
Zmęczenie
Nudności
Słaby apetyt
FSGS może również powodować niskie poziomy białka we krwi oraz wysokie ciśnienie krwi i wysoki poziom cholesterolu. Nadciśnienie jest również częstym objawem i może być ciężkie, z ciśnieniem rozkurczowym przekraczającym 120 mm Hg.
Pacjenci z FSGS mogą prezentować cechy kliniczne zespołu nerczycowego lub zespołu nefrytycznego albo niewydolności nerek. Zespół nerczycowy jest najczęstszą manifestacją kliniczną FSGS, występującą u ponad 70% pacjentów. Stan ten charakteryzuje się uogólnionym lub zależnym obrzękiem, zmęczeniem i utratą apetytu.
Niektórzy pacjenci opisują znaczny przyrost masy ciała związany z zatrzymaniem płynów. Jedna z pacjentek zgłosiła przyrost 60 funtów (około 27 kg), mimo że nie miała apetytu i nie mogła jeść.
Typy FSGS
Istnieją cztery typy FSGS, zdefiniowane przez wytyczne KDIGO (Kidney Disease: Improving Global Outcomes Glomerular Diseases Work Group) z 2021 roku:
Pierwotne FSGS – najbardziej agresywna forma, spowodowana defektem układu odpornościowego.
Wtórne FSGS – wynika z możliwej do zidentyfikowania przyczyny, takiej jak infekcja wirusowa lub działanie leku.
Genetyczne FSGS – spowodowane zmianą w genach.
FSGS o nieznanej przyczynie – przyczyna nie jest jeszcze poznana.
Przyczyny FSGS są klasyfikowane jako pierwotne (idiopatyczne), genetyczne lub wtórne, z przyczynami obejmującymi infekcje, leki i zaburzenia hemodynamiczne. Dokładne określenie przyczyny jest kluczowe dla podejmowania decyzji terapeutycznych, przewidywania rokowania i oceny ryzyka związanego z transplantacją. Markery genetyczne, takie jak warianty APOL1, są związane z opornością na leczenie i zwiększonym ryzykiem progresji do schyłkowej niewydolności nerek.
Rozpoznanie choroby
Lekarze rozpoznają FSGS za pomocą biopsji nerki. Podczas tej procedury lekarz pobiera próbkę tkanki nerkowej i bada ją pod mikroskopem. Lekarz szuka bliznowacenia tkanki w niektórych, ale nie we wszystkich (ogniskowych) jednostkach filtrujących mocz w nerce. Te jednostki nazywane są kłębuszkami. Bliznowacenie dotyczy tylko części (segmentu) kłębuszków.
Diagnoza wymaga potwierdzenia histopatologicznego, ponieważ białkomocz, niski poziom albuminy w surowicy i wałeczki w badaniu moczu mogą wspierać podejrzenie kliniczne. Definitywna diagnoza zazwyczaj wymaga badań krwi i moczu oraz biopsji nerki.
Leczenie
Leczenie FSGS można podzielić na terapię niespecyficzną i specyficzną. U pacjentów z pierwotnym lub wtórnym FSGS (nie-nerczycowym lub nerczycowym) i białkomoczem, początkowe podejście obejmuje optymalne kontrolowanie ciśnienia krwi oraz stosowanie inhibitorów konwertazy angiotensyny lub blokerów receptora angiotensyny.
Pacjenci, którzy pozostają nie-nerczycowi lub stają się nie-nerczycowi po 6 miesiącach terapii, kontynuują to podstawowe podejście terapeutyczne. Pacjenci, którzy są stale nerczycowi po okresie leczenia zachowawczego lub którzy prezentują powikłania zespołu nerczycowego, wymagają bardziej agresywnego leczenia prednizonem lub lekami immunosupresyjnymi.
Lekarz zaleca leczenie w oparciu o funkcję nerek, poziom białka w moczu i typ FSGS. Jeśli pacjent ma pierwotne FSGS, lekarz prawdopodobnie przepisze leki modyfikujące układ odpornościowy. Obejmują one sterydy oraz leki celujące w funkcję komórek T i B.
W przypadku pacjentów z wtórnym FSGS i białkomoczem w zakresie nerczycowym, podstawą terapii pozostaje kontrola ciśnienia krwi za pomocą inhibitorów konwertazy angiotensyny i blokerów receptora angiotensyny, wraz z leczeniem specyficznym dla choroby, jeśli jest dostępne (na przykład terapia antyretrowirusowa w nefropatii związanej z HIV).
Cele leczenia niespecyficznego u pacjentów z zespołem nerczycowym obejmują utrzymanie odpowiedniego odżywiania, minimalizację lub eliminację obrzęków oraz zmniejszenie ryzyka powikłań związanych z zespołem nerczycowym.
Badania kliniczne to kolejna opcja leczenia. Lekarz pomoże znaleźć odpowiednie badanie.
Życie z chorobą
Życie z chorobą kłębuszkową, jak wynika z badań, jest przerażające, trudne i pełne niedowierzania, strachu, a w niektórych przypadkach depresji. We wczesnej fazie podróży z chorobą istnieje absolutny strach przed tym, "co się stanie", "ile czasu mi zostało" i "czy umrę".
Pacjenci z FSGS często doświadczają wyniszczającego zmęczenia. Wiele osób z FSGS zgłasza, że zmęczenie negatywnie wpływa na ich życie. Zmęczenie może wpływać na zdolność do pracy, uprawiania sportu czy wykonywania codziennych czynności.
Jedna z pacjentek opisała, jak choroba zaskoczyła ją nagłym przyrostem masy ciała i zatrzymaniem płynów. Wiedziała, że coś jest nie tak, ponieważ przybierała bardzo dużo na wadze – 60 funtów – mimo że nie miała apetytu i nie mogła jeść. Po otrzymaniu leczenia, które pomogło zmniejszyć nagromadzenie płynów, straciła 40-60 funtów płynu. Czuła, że wszystko jest pod kontrolą, przynajmniej fizycznie, ale miała wrażenie, że ma inne życie niż wcześniej i musiała poradzić sobie z tą "nową normalnością".
Pacjenci chcą być wysłuchani, chcą opowiedzieć swoją historię i chcą być uspokojeni. Poczucie bezpieczeństwa pomaga zapewnić nadzieję. Nikt nie chce być chory; wszyscy szukają normalności i dobrego życia. Problem z chorobą kłębuszkową polega na tym, że jest postępująca i naznaczona ciągłym dostosowywaniem się organizmu do przetrwania. Pomimo tych wszystkich głównych dostosowań, życie toczy się dalej.
FSGS często jest agresywną, postępującą chorobą. W miarę jak więcej podocytów jest uszkadzanych lub traconych, białkomocz może osiągnąć zakres nerczycowy (3 gramy lub więcej dziennie). Ponad 70% nowo zdiagnozowanych dorosłych pacjentów z pierwotnym FSGS ma białkomocz w zakresie nerczycowym. Dalszy postęp choroby może powodować zespół nerczycowy.
Jeden z pacjentów zmienił swoje nawyki i zachowania związane ze stylem życia, koncentrując się na ścisłej diecie, aktywności fizycznej i zdrowiu psychicznym. Jest aktywny w sporcie, trenuje koszykówkę w klasach 7 i 8, ale wciąż ma pytania dotyczące przyszłości, szczególnie czy będzie musiał rozpocząć dializę lub przejść transplantację. Aby poradzić sobie ze stresem emocjonalnym związanym z oczekiwaniem na dawcę i tym, jak będzie wyglądało jego życie, uprawia jogę i gra w koszykówkę. Joga nie tylko pomaga mu emocjonalnie, ale rozciąganie pomaga radzić sobie z migawkami bólu w okolicy nerek, którego czasami doświadcza.
info Ten poradnik ma pomóc Ci zrozumieć schorzenie. Nie zastąpi rozmowy z lekarzem, który najlepiej zna Twoją sytuację.
Belgia
