W skrócie
Ten artykuł opisuje badania kliniczne dotyczące levodopa. Sprawdzają one skuteczność, bezpieczeństwo i praktyczne zastosowanie leku u osób z chorobą Parkinsona, a także w innych grupach, takich jak zdrowi dorośli lub pacjenci z rzadkimi chorobami rozwojowymi.
Najważniejsze informacje
- Badania kliniczne z levodopa obejmują głównie osoby z chorobą Parkinsona, zwłaszcza z wahaniami ruchowymi, ale także zdrowych dorosłych i małą grupę pacjentów z rzadkim zaburzeniem związanym z genem CTNNB1. W zestawie są badania fazy 1, 2, 3 i 3b, więc obejmują zarówno wczesne oceny, jak i większe porównania leczenia. Najczęściej sprawdzane są objawy ruchowe, czas „ON” bez uciążliwej dyskinezji, bezpieczeństwo oraz tolerancja. W jednym badaniu analizowano też bio-dostępność levodopa, czyli jak lek jest wchłaniany i mierzone są parametry farmakokinetyczne. Niektóre próby porównują levodopa z innymi terapiami lub placebo, a inne oceniają urządzenia do podawania leku.
Zakres badań i badane grupy
W dostępnych danych levodopa jest badana w kilku różnych projektach klinicznych, głównie u osób z chorobą Parkinsona, ale także u zdrowych dorosłych i u pacjentów z rzadkim zaburzeniem rozwojowym związanym z wariantem genu CTNNB1.
Niektóre badania sprawdzają samą terapię levodopa lub leczenie oparte na levodopa, a inne oceniają porównania z placebo, z innymi lekami albo z nowymi sposobami podawania leku.
Fazy badań i typy projektów
W zestawie są badania fazy 1, fazy 2, fazy 3 oraz fazy 3b, co pokazuje, że program badań obejmuje zarówno wczesne sprawdzanie właściwości leczenia, jak i większe badania porównawcze.
Większość projektów to badania interwencyjne, czyli takie, w których uczestnicy otrzymują badane leczenie lub porównanie, a badacze obserwują jego wpływ na wyniki zdrowotne.
Najważniejsze wyniki i punkty końcowe
W badaniach najczęściej oceniano objawy ruchowe, czas „ON” bez uciążliwej dyskinezji, bezpieczeństwo, tolerancję oraz wyniki zgłaszane przez pacjentów.
Jednym z ważnych narzędzi była skala MDS-UPDRS Part 3, która służy do oceny objawów ruchowych w chorobie Parkinsona.
W badaniu fazy 1 u zdrowych dorosłych oceniano też parametry farmakokinetyczne, czyli to, jak lek zachowuje się w organizmie po podaniu, w tym Cmax, Tmax, AUC i okres półtrwania.
Badania u osób z chorobą Parkinsona
Największa część danych dotyczy osób z chorobą Parkinsona, w tym pacjentów z wczesną, umiarkowaną lub zaawansowaną postacią choroby oraz osób z wahaniami ruchowymi.
W badaniu MONTPARK oceniano, czy leczenie może wpływać na postęp choroby w łagodnej do umiarkowanej postaci Parkinsona, a głównym wynikiem była zmiana objawów ruchowych mierzona w czasie do 18. miesiąca.
W badaniu BouNDless sprawdzano ciągły podskórny wlew ND0612 w porównaniu z leczeniem doustnym, a głównym celem było wydłużenie codziennego czasu „ON” bez uciążliwej dyskinezji u osób z wahaniami ruchowymi.
W badaniu dotyczącym problemu, gdy levodopa jest rozkładana zbyt wcześnie, sprawdzano, czy objawy można poprawić przez ominięcie niektórych mechanizmów enzymatycznych za pomocą apomorfiny, przez leczenie rifaksyminą przeciw bakteriom wytwarzającym enzymy rozkładające levodopa, albo przez oba podejścia.
W badaniu INITIATE-LECIG porównywano terapię LECIG z najlepszym leczeniem dostępnym w danym momencie, a punktem końcowym były objawy „hiperdopaminergiczne”, oceniane w skali Ardouin Behavioural Scale po 6 miesiącach.
W badaniu ADIP oceniano IPX203 u osób z zaawansowaną chorobą Parkinsona i wahaniami ruchowymi, a głównym wynikiem była zmiana czasu dobrego „ON” po 12 tygodniach w porównaniu z leczeniem natychmiastowym uwalnianiem levodopa i inhibitora dekarboksylazy aminokwasów aromatycznych.
W innym badaniu sprawdzano także urządzenie do dozowania i aplikację dla Flexilev minitablets, a pacjenci oceniali je w kwestionariuszu, co pokazuje, że badania levodopa dotyczą nie tylko skuteczności leku, ale też wygody stosowania.
Inne populacje i szczególne zastosowania
Jedno badanie pilotażowe dotyczyło dzieci lub dorosłych z zaburzeniem neurorozwojowym związanym z patogennym wariantem genu CTNNB1, a celem było sprawdzenie wpływu levodopa na sprawność ruchową po 6 miesiącach, z użyciem skali GMFM-88.
Badanie fazy 1 u zdrowych dorosłych nie miało wskazania terapeutycznego w tej populacji, ale miało ocenić porównywalną biodostępność levodopa podawanego w nowej postaci inhalacyjnej względem produktu referencyjnego.
W opisie tego badania wskazano także przyszłe zastosowanie produktu u dorosłych pacjentów z chorobą Parkinsona, którzy mają epizodyczne wahania ruchowe, czyli tzw. OFF episodes.
Zestawienie wybranych badań
- MONTPARK – faza 2, choroba Parkinsona, 98 osób, badanie autorised, ocena objawów ruchowych w skali MDS-UPDRS Part 3.
- BouNDless – faza 3, choroba Parkinsona, 381 osób, badanie autorised, ocena czasu „ON” bez uciążliwej dyskinezji.
- Management of Parkinson's disease if levodopa is broken down prematurely – faza 2, choroba Parkinsona, 81 osób, badanie autorised, porównanie odpowiedzi na apomorfinę i rifaksyminę.
- Prospective pilot study of L-dopa treatment in CTNNB1 – faza 2, rzadkie zaburzenie neurorozwojowe, 7 osób, badanie autorised, ocena GMFM-88.
- BeyoND – faza 2, zaawansowana choroba Parkinsona, 214 osób, badanie autorised, długoterminowe bezpieczeństwo i tolerancja ND0612.
- INITIATE-LECIG – faza 3, Parkinson Disease, 150 osób, badanie autorised, ocena objawów hiperdopaminergicznych.
- ADIP study – faza 3b, zaawansowana choroba Parkinsona z wahaniami ruchowymi, 91 osób, badanie autorised, ocena dobrego „ON” time.
- OraFID – faza 3, Parkinsons Disease, 58 osób, badanie autorised, ocena urządzenia do podawania leku przez pacjentów.
- Levodopa Cyclops™ vs Inbrija® – faza 1, zdrowi dorośli, 26 osób, badanie completed, ocena biodostępności i parametrów farmakokinetycznych.