Rak przejściowokomórkowy pęcherza moczowego stadium II

Czym jest rak przejściowokomórkowy pęcherza

Rak przejściowokomórkowy — nazywany również rakiem nabłonka przejściowego lub rakiem urotelialnym — to nowotwór, który rozpoczyna się w wyściółce układu moczowego. Urotelialna wyściółka to specjalna tkanka, która pokrywa wewnętrzną powierzchnię pęcherza moczowego, miedniczki nerkowej oraz moczowodów, czyli rurek łączących nerki z pęcherzem1.

Ten typ raka odpowiada za około 90% wszystkich przypadków raka pęcherza moczowego w Stanach Zjednoczonych. Jedynie około 7% nowotworów nerek (w tym nowotworów miedniczki nerkowej i moczowodów) to rak przejściowokomórkowy1. Komórki urotelium mają unikalną zdolność zmiany kształtu, co pozwala pęcherzowi rozciągać się podczas napełniania moczem i kurczyć podczas jego wydalania2.

Lekarze klasyfikują ten nowotwór w zależności od tego, gdzie znajdują się guzy w stosunku do ściany pęcherza. Guzy bardziej zaawansowane w momencie rozpoznania przerosły do warstwy mięśniowej pęcherza1.

Rak urotelialny, Rak nabłonka przejściowego, Urothelial carcinoma, Transitional cell carcinoma

• Pęcherz moczowy
• Moczowody
• Miedniczka nerkowa

Stadium II raka pęcherza moczowego

Stadium II raka pęcherza moczowego oznacza, że nowotwór przeniknął przez tkankę łączną do warstwy mięśniowej ściany pęcherza, ale nie rozprzestrzenił się poza jego ścianę ani do okolicznych węzłów chłonnych3. To stadium jest często określane jako rak inwazyjny mięśniowy pęcherza (MIBC)3.

System klasyfikacji TNM dzieli stadium II na dwie podgrupy. Stadium T2a oznacza, że rak wrósł w powierzchowną warstwę mięśnia, podczas gdy stadium T2b wskazuje, że nowotwór przeniknął do głębszej warstwy mięśniowej4. W stadium II rak nie dotarł jeszcze do tkanki tłuszczowej otaczającej pęcherz ani do innych narządów5.

Ważne jest zrozumienie, że stadium II oznacza bardziej zaawansowaną chorobę niż stadia 0 i I, które są nazywane rakiem nieinwazyjnym mięśniowym. W tych wcześniejszych stadiach rak nie przeniknął jeszcze do warstwy mięśniowej pęcherza6.

Stadium III raka pęcherza to sytuacja, gdy nowotwór przeniknął przez tkankę łączną i mięśnie do bezpośredniej tkanki znajdującej się poza pęcherzem, lub u mężczyzn zajął gruczoł krokowy, a u kobiet macicę lub pochwę. W stadium III nie ma jednak jeszcze przerzutów do węzłów chłonnych ani odległych narządów3.

Objawy choroby

Objawy raka przejściowokomórkowego pęcherza mogą nie pojawić się od razu. Krew w moczu, nazywana krwiomoczem, jest zwykle pierwszym zauważalnym objawem1.

Jeśli zauważysz krew w moczu lub inne niepokojące objawy, powinieneś skontaktować się z lekarzem. Inne symptomy, na które należy zwrócić uwagę, to1:

• Guz lub masa wyczuwalna w okolicy nerek (w boku i plecach, między żebrami a biodrami)
• Zmęczenie
• Bolesne lub częste oddawanie moczu
• Uporczywy ból w dolnej części pleców
• Niewyjaśniona utrata wagi

Metody leczenia

Istnieją zasadniczo dwa sposoby leczenia raka pęcherza moczowego stadium II i III. Pierwszy to pierwotne leczenie chirurgiczne polegające na radykalnej cystektomii (usunięciu pęcherza) z jakąś formą odprowadzenia moczu. Drugi to leczenie skojarzone, które obejmuje chemioterapię i/lub radioterapię, po której następuje radykalna cystektomia jedynie u tych pacjentów, którzy nie osiągną całkowitej odpowiedzi na leczenie3.

Badania kliniczne coraz częściej sugerują, że u większości pacjentów można uniknąć usunięcia pęcherza, stosując podejście zachowawcze. Polega ono na zastosowaniu chemioterapii neoadiuwantowej (przed operacją), po której następuje ograniczona operacja, immunoterapia i ścisła obserwacja3.

Chemioterapia jest prawie zawsze oferowana w stadium II i III raka pęcherza. Często jest podawana przed radykalną cystektomią, ale może być również podana po operacji, jeśli nie była wcześniej stosowana. Chemioterapia może być także używana samodzielnie, jeśli operacja nie jest możliwa7.

Chemioterapia jest podawana jako terapia ogólnoustrojowa przez igłę do żyły. Standardowe leczenie stadium II i III obejmuje kombinację leków chemioterapeutycznych zawierającą cisplatynę. U pacjentów leczonych metodą zachowawczą chemioterapia jest najczęściej stosowana jako część chemioradioterapii, która może obejmować cisplatynę lub 5-fluorouracyl z mitomycyną7.

Chemioradioterapia jest podawana po przezpęcherzowej resekcji guza pęcherza (TURBT), co pozwala uniknąć konieczności usunięcia całego pęcherza. Pacjenci, którzy osiągną całkowitą odpowiedź po chemioterapii lub radioterapii, są następnie ściśle monitorowani i poddawani radykalnej cystektomii tylko wtedy, gdy rak powróci8.

Ważne jest, aby zdać sobie sprawę, że w podejmowaniu decyzji dotyczących leczenia może być zaangażowanych kilku lekarzy, w tym urolog, onkolog medyczny i onkolog radiacyjny8.

Rokowanie i powroty choroby

Rak przejściowokomórkowy pęcherza wykryty wcześnie jest łatwy do leczenia, ale często nawraca1. Dane naukowe sugerują, że rak pęcherza nieinwazyjny mięśniowy (stanowiący około 70% przypadków raka urotelialnego) ma wysoką częstość nawrotów — nawet do 70% w ciągu dwóch lat od leczenia9.

Dlatego normalne jest odczuwanie obaw i zadawanie pytań dotyczących życia po leczeniu. Pacjenci często zastanawiają się, jakie kroki mogą podjąć, aby zapobiec nawrotowi, jak radzić sobie ze strachem przed powrotem choroby oraz jak zachować pozytywne nastawienie i wysoki poziom energii9.

Po leczeniu raka pęcherza możesz podjąć działania mające na celu ochronę pęcherza przed nawrotem choroby. Oto kilka wskazówek, które pomogą zmniejszyć ryzyko9:

• Rzuć palenie — uważa się, że palenie jest przyczyną około połowy wszystkich przypadków raka pęcherza. Chociaż rzucenie palenia może być trudne, pomoże ci poczuć się zdrowszym i mniej zaniepokojonymi o nawrót raka
• Utrzymuj nawodnienie — picie dużej ilości płynów, szczególnie wody, może obniżyć ryzyko rozwoju raka pęcherza

Ponieważ rak pęcherza często nawraca, szczególnie ważna jest priorytetowa opieka następcza. Regularne wizyty kontrolne i badania są kluczowe dla wczesnego wykrycia ewentualnego powrotu choroby9.