Rogowacenie liszajowate to niewielka, zapalona zmiana skórna, która zwykle pojawia się jako pojedyncza zaczerwieniona lub brązowa plama na skórze. Ta łagodna zmiana skórna może być swędząca i często budzi niepokój pacjentów, choć sama w sobie nie stanowi zagrożenia dla zdrowia.
Czym jest rogowacenie liszajowate
Rogowacenie liszajowate to zmiana skórna, która występuje najczęściej jako pojedyncza, mała, zapalona plama (płaska zmiana skórna) lub cienka pigmentowana blaszka (nieco uniesiona zmiana). Pod mikroskopem widoczna jest charakterystyczna reakcja tkankowa zwana liszajowatą.
Ta zmiana skórna jest całkowicie niezłośliwa i nie stanowi zagrożenia dla zdrowia. Stanowi ona jedną z przyczyn nietypowego wyglądu plam słonecznych na skórze.
Kto choruje na rogowacenie liszajowate
Rogowacenie liszajowate rozwija się zazwyczaj u osób o jasnej skórze w wieku od 30 do 80 lat. Schorzenie to jest dwukrotnie częstsze u kobiet niż u mężczyzn.
Najczęściej dotyka osoby rasy kaukaskiej, natomiast bardzo rzadko występuje u osób pochodzenia azjatyckiego, afroamerykańskiego lub pochodzenia latynoskiego.
Przyczyny powstawania zmian
Rogowacenie liszajowate jest reakcją zapalną powstającą w obrębie istniejącej wcześniej plamy słonecznej lub rogowacenia łojotokowego (łagodnego zgrubienia skóry), która stopniowo ustępuje. Nie jest do końca znane, co wywołuje tę reakcję, ale czynnikami wyzwalającymi mogą być drobne urazy, takie jak tarcie, leki, zapalenie skóry lub narażenie na słońce.
Warto podkreślić, że rogowacenie liszajowate nie jest zakaźne i nie przenosi się z osoby na osobę.
Objawy i wygląd zmian skórnych
W 90% przypadków rogowacenia liszajowatego obecna jest pojedyncza zmiana, choć u niektórych pacjentów mogą pojawiać się liczne zmiany. Najczęściej znajduje się ona na górnej części tułowia, następnie na dalszych częściach kończyn górnych, a rzadziej na głowie i szyi.
Rozmiar zmiany waha się od kilku milimetrów do jednego centymetra lub więcej. Powierzchnia skóry może być gładka, łuszcząca się lub brodawkowata.
Zmiana często nie powoduje żadnych dolegliwości. Może jednak być swędząca lub wywoływać łagodne uczucie pieczenia. Zazwyczaj zmiana brązowa stopniowo staje się czerwona i zaczyna swędzieć.
Wygląd kliniczny rogowacenia liszajowatego różni się w zależności od stadium zapalnego zmiany. W ostrej fazie, gdy zmiana rozwija się szybko (obecna przez około 3 miesiące), wygląda ona jak zaczerwieniona lub różowawa grudka lub blaszka. Badanie dermatoskopowe może wykazać pozostałości siatki pigmentowej, subtelne plamki brązowego koloru, skupiska szarych kropek oraz punktowate, nieregularne liniowe i inne kształty rozszerzonych naczyń krwionośnych.
Rozpoznanie choroby
Rozpoznanie rogowacenia liszajowatego często wymaga wykonania biopsji skóry, czyli pobrania małego fragmentu tkanki do badania pod mikroskopem. Jest to szczególnie ważne, ponieważ zmiana może wyglądać podobnie do innych schorzeń skóry, w tym do raka podstawnokomórkowego skóry.
Badanie histopatologiczne, czyli badanie tkanki pod mikroskopem, w klasycznej odmianie wykazuje pogrubienie naskórka (zewnętrznej warstwy skóry) z obecnością pasmowatego, liszajowatego nacięku limfocytarnego (skupiska komórek odpornościowych).
Leczenie rogowacenia liszajowatego
Rogowacenie liszajowate jest łagodną zmianą, która nie wymaga bezwzględnego leczenia. Większość przypadków jest łagodna i dobrze reaguje na leczenie domowe. Zazwyczaj nie jest konieczna interwencja medyczna.
W niektórych przypadkach, gdy zmiana powoduje dolegliwości lub ze względów kosmetycznych, można zastosować leczenie miejscowe. Opisano skuteczne leczenie kremem z 2,5% hydrokortyzonem stosowanym raz dziennie, które doprowadziło do wygojenia zmiany.
Istnieją również doniesienia o skutecznym leczeniu rogowacenia liszajowatego miejscowym imikwimodem, lekiem stosowanym w niektórych schorzeniach skóry.
Rokowanie i przebieg choroby
Rokowanie w przypadku rogowacenia liszajowatego jest bardzo dobre. Jest to całkowicie łagodna zmiana, która nie stanowi zagrożenia dla zdrowia i nie przekształca się w nowotwór złośliwy.
Zmiana może utrzymywać się od trzech miesięcy do ponad roku, jednak w wielu przypadkach ustępuje samoistnie bez konieczności leczenia.
info Ten poradnik ma pomóc Ci zrozumieć schorzenie. Nie zastąpi rozmowy z lekarzem, który najlepiej zna Twoją sytuację.
Polska