W skrócie
Dimercaptosuccinic acid (DMSA) to substancja chelatująca stosowana na dwa różne sposoby: jako lek doustny w zatruciu ołowiem oraz jako radiofarmaceutyk do obrazowania nerek. W rejestrze badań klinicznych występuje jako technet (99mTc) succimer, zestaw do sporządzania radiofarmaceutyku podawany dożylnie w celu pomiaru czynności nerek. Jedno zatwierdzone badanie fazy 2 sprawdza, czy alpelisib poprawia nerkowy wychwyt 99mTc-DMSA u 4 pacjentów z chorobą Denta typu 2.
Najważniejsze informacje
- Dimercaptosuccinic acid (DMSA) to środek chelatujący, który wiąże metale, takie jak ołów.
- Jako technet (99mTc) succimer jest stosowany jako radiofarmaceutyk do obrazowania nerek.
- Jedno zatwierdzone badanie fazy 2 wykorzystuje 99mTc-DMSA do pomiaru wchłaniania zwrotnego w nerkach w chorobie Denta typu 2.
- Badanie planuje włączyć 4 uczestników i sprawdza, czy alpelisib poprawia nerkowy wychwyt DMSA.
- DMSA jest również dostępny w postaci doustnych kapsułek o nazwie CHEMET do leczenia zatrucia ołowiem u dzieci.
- Pierwszorzędowym punktem końcowym badania jest poprawa nerkowego wychwytu 99mTc-DMSA po 4 tygodniach leczenia.
Czym jest dimercaptosuccinic acid?
Dimercaptosuccinic acid (DMSA) to środek chelatujący, czyli substancja wiążąca metale w organizmie. W przypadku stosowania jako radiofarmaceutyk jest klasyfikowany jako technet (99mTc) succimer (kod ATC V09CA02). W rejestrze jest wymieniony jako mieszanina pochodzenia chemicznego, dostarczana jako zestaw do sporządzania radiofarmaceutyku pod nazwą produktu RENOCIS 1 mg zestaw do sporządzania radiofarmaceutyku. DMSA jest dopuszczony do obrotu jako lek, a pozwolenie posiada CIS BIO INTERNATIONAL. Ta sama substancja jest również dostępna w postaci doustnych kapsułek o nazwie CHEMET, zatwierdzonych w Stanach Zjednoczonych od 1982 roku do leczenia zatrucia ołowiem.
Jak działa dimercaptosuccinic acid?
DMSA działa poprzez chelatację, co oznacza, że wiąże metale i pomaga usunąć je z organizmu. Jako lek doustny succimer wiąże ołów we krwi, dzięki czemu ołów może zostać wydalony. Jako radiofarmaceutyk DMSA jest znakowany radioaktywnym izotopem technetu-99m (99mTc). Po wstrzyknięciu dożylnym jest wychwytywany przez kanaliki proksymalne nerek, co pozwala lekarzom zmierzyć, jak dobrze nerki wchłaniają zwrotnie białka o niskiej masie cząsteczkowej (LMWP). W badaniu poprawa nerkowego wychwytu 99mTc-DMSA jest stosowana jako miara zdolności resorpcyjnej kanalików proksymalnych nerek.
W jakich schorzeniach jest stosowany lub badany?
- Zatrucie ołowiem — kapsułki CHEMET są wskazane w leczeniu zatrucia ołowiem u dzieci w wieku od 1 roku życia ze stężeniem ołowiu we krwi powyżej 45 mcg/dl.
- Choroba Denta typu 2 — 99mTc-DMSA jest stosowany w badaniu fazy 2 do pomiaru zdolności resorpcyjnej nerek u pacjentów z tą rzadką chorobą nerek.
- Obrazowanie nerek — jako radiofarmaceutyk 99mTc-DMSA jest stosowany do oceny czynności nerek w badaniach obrazowych.
Jak podaje się dimercaptosuccinic acid?
DMSA jest dostępny w dwóch różnych postaciach. Jako radiofarmaceutyk jest dostarczany jako zestaw do sporządzania radiofarmaceutyku i podawany we wstrzyknięciu dożylnym lub wlewie dożylnym. Jako lek doustny succimer jest dostępny w postaci kapsułek 100 mg (CHEMET) do stosowania doustnego. W charakterystyce produktu leczniczego opisano dawkowanie 10 mg/kg mc. lub 350 mg/m² doustnie co 8 godzin przez pięć dni, a następnie co 12 godzin przez kolejne 14 dni.
Co pokazują badania kliniczne?
Jedno zatwierdzone pilotażowe badanie fazy 2 (2024-514196-17-00) jest wymienione w unijnym systemie informacji o badaniach klinicznych. Badanie ALPEDENT to niekomercyjne, otwarte badanie oceniające skuteczność i bezpieczeństwo alpelisibu u pacjentów z chorobą Denta typu 2. W tym badaniu DMSA pełni funkcję substancji pomocniczej: radiofarmaceutyk 99mTc-DMSA jest stosowany do pomiaru pierwszorzędowego punktu końcowego, którym jest poprawa nerkowego wychwytu po 4 tygodniach leczenia, przy czym wartość p ≤ 0,05 uznaje się za istotną statystycznie.
Badanie planuje włączyć 4 uczestników. Pacjenci są leczeni przez 4 tygodnie, zaczynając od doustnej dawki alpelisibu 50 mg/dobę przez 1 tydzień, a następnie 150 mg/dobę przez 3 tygodnie. Badanie jest obecnie zatwierdzone, co oznacza, że uzyskało zgodę organów regulacyjnych na rozpoczęcie.
Jakie są znane działania niepożądane?
Doustna postać succimeru (CHEMET) wiąże się z reakcjami nadwrażliwości i reakcjami dermatologicznymi, w tym wysypką i pęcherzykowymi wykwitami śluzówkowo-skórnymi, które mogą wymagać przerwania leczenia. Zgłaszano również neutropenię, czyli niską liczbę pewnego rodzaju białych krwinek; zaleca się monitorowanie morfologii krwi. W badaniu na zwierzętach z nanocząsteczkami tlenku żelaza pokrytymi DMSA zaobserwowano u myszy zmiany aktywności enzymów wątrobowych, szczególnie przy stężeniach powyżej 100 mg na kg masy ciała, choć nie stwierdzono nieodwracalnych skutków poniżej 200 mg/kg mc.