Zaburzenie układu immunologicznego Badania w chorobie

Badanie skuteczności i bezpieczeństwa hydroksychlorochiny u pacjentów z wczesną twardziną układową

Badanie prowadzone w: Włochy

Twardzina układowa to rzadka choroba atakująca układ odpornościowy, naczynia krwionośne i powodująca stwardnienie skóry oraz narządów wewnętrznych. Jest to choroba autoimmunologiczna, w której układ odpornościowy organizmu atakuje własne tkanki. Badanie ma na celu sprawdzenie, czy dodanie hydroksychlorochiny do standardowego leczenia pomaga pacjentom z wczesnym stadium twardziny układowej.

Kryteria włączenia: Do badania mogą przystąpić osoby, które mają potwierdzoną diagnozę twardziny układowej, ukończyły 18 lat, chorowały nie dłużej niż 5 lat (licząc od pierwszego objawu niezwiązanego z zjawiskiem Raynauda), oraz stosują stabilne leczenie od co najmniej 4 tygodni. Pacjenci albo nie mogli wcześniej przyjmować hydroksychlorochiny, albo przerwali jej stosowanie co najmniej 16 tygodni przed rozpoczęciem badania.

Kryteria wykluczenia: Z badania wykluczeni są pacjenci poniżej 18. lub powyżej 65. roku życia, osoby uczulone na hydroksychlorochinę, kobiety w ciąży lub karmiące piersią, osoby z poważnymi problemami z sercem, ciężką chorobą nerek lub wątroby, problemami z siatkówką oka, cukrzycą niewyrównaną, aktywnymi infekcjami, padaczką, czy przyjmujące leki mogące wchodzić w interakcje z hydroksychlorochinę.

Cel badania: Badanie porównuje dwie grupy pacjentów – jedna otrzymuje tabletki z hydroksychlorochiną, druga placebo. Obie grupy kontynuują standardowe leczenie twardziny układowej. Lek lub placebo przyjmowane są doustnie codziennie przez 52 tygodnie (jeden rok). Dzienna dawka hydroksychlorochiny jest wyliczana na podstawie masy ciała, maksymalnie 400 mg dziennie. W trakcie badania lekarze monitorują różne aspekty choroby, w tym zmiany skórne, funkcję naczyń krwionośnych, poziom bólu, sztywność poranną i zmęczenie.

Badany lek: Hydroksychlorochina to lek powszechnie stosowany w leczeniu malarii i niektórych chorób autoimmunologicznych. W tym badaniu jest testowany jako potencjalne leczenie wczesnej twardziny układowej. Działa poprzez zmniejszenie stanu zapalnego w organizmie i modyfikację działania układu odpornościowego. Występuje w postaci tabletek przyjmowanych doustnie.

Badanie wczesnej rozlanej twardziny skórno-układowej: porównanie transplantacji komórek macierzystych z leczeniem cyklofosfamidem, filgrastymem i mykofenolan mofetylem

Badanie prowadzone w: Szwecja, Holandia, Włochy

Badanie koncentruje się na leczeniu rozlanej twardziny skórno-układowej, schorzenia powodującego stwardnienie i napięcie skóry oraz tkanki łącznej. Celem jest porównanie dwóch strategii leczenia: transplantacji autologicznych hematopoetycznych komórek macierzystych oraz leczenia lekami immunosupresyjnymi.

Kryteria włączenia: Pacjenci w wieku od 18 do 65 lat z diagnozą rozlanej twardziny skórno-układowej według kryteriów ACR-EULAR z 2013 roku. Czas trwania choroby nie może przekraczać 3 lat od pojawienia się pierwszych objawów niezwiązanych ze zjawiskiem Raynauda (zjawisko, w którym palce rąk i nóg zmieniają kolor i mogą być zdrętwione lub bolesne w odpowiedzi na zimno lub stres). Wymagany jest wskaźnik skórny wynoszący co najmniej 15 lub znaczące zajęcie narządów wewnętrznych (płuca, nerki, serce). Alternatywnie, czas trwania choroby do 1 roku z rozlaną chorobą skóry, wskaźnikiem skórnym powyżej 10 i wysokim ryzykiem choroby narządowej.

Kryteria wykluczenia: Wykluczeni są pacjenci, którzy nie spełniają kryteriów rozlanej twardziny skórno-układowej, nie mieszczą się w określonym przedziale wiekowym, nie mogą lub nie chcą przestrzegać procedur badania, mają inne poważne schorzenia, są w ciąży lub karmią piersią, niedawno uczestniczyli w innym badaniu klinicznym, lub przeszli leczenia mogące wpłynąć na wyniki badania.

Cel badania: Uczestnicy badania są losowo przydzielani do jednej z dwóch grup. Pierwsza grupa otrzymuje transplantację komórek macierzystych, druga – leki immunosupresyjne, w tym cyklofosfamid podawany w zastrzykach, filgrastym podskórnie, mykofenolan mofetylu doustnie oraz immunoglobulinę antylimfocytarną podawaną dożylnie. Badanie monitoruje, która strategia leczenia jest bardziej skuteczna w poprawie przeżywalności i zapobieganiu poważnej niewydolności narządów u pacjentów z wczesnym stadium choroby.

Badane metody leczenia: Autologiczna transplantacja hematopoetycznych komórek macierzystych to procedura, w której pobiera się własne komórki macierzyste pacjenta, przechowuje je, a następnie zwraca pacjentowi po podaniu chemioterapii w wysokich dawkach. Pomaga to odbudować układ odpornościowy. Leki immunosupresyjne to substancje zmniejszające aktywność układu odpornościowego, aby zapobiec atakowaniu własnych tkanek organizmu.

Badanie czynników predykcyjnych odpowiedzi na tofacytynib u pacjentów z aktywnym wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego

Badanie prowadzone w: Włochy

Wrzodziejące zapalenie jelita grubego to stan powodujący stan zapalny i owrzodzenia w błonie śluzowej jelita grubego i odbytnicy. Badanie koncentruje się na czynnikach, które mogą przewidzieć, jak pacjenci z aktywnym wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego zareagują na leczenie tofacytynibem (znany również pod nazwą handlową XELJANZ).

Kryteria włączenia: Pacjenci muszą wyrazić pisemną zgodę na udział w badaniu, mieć powyżej 18 lat, posiadać potwierdzoną diagnozę wrzodziejącego zapalenia jelita grubego zgodnie z międzynarodowymi wytycznymi oraz aktywną chorobę o umiarkowanym lub ciężkim nasileniu (wynik w skali Mayo 6-12, z oceną krwawienia z odbytnicy 1-3). Muszą wykazywać niepowodzenie lub nietolerancję co najmniej jednej z terapii: glikokortykosteroidów doustnych lub dożylnych, azatiopryny lub 6-merkaptopuryny, albo leków biologicznych jak infliksymab, golimumab czy adalimumab. Kobiety w wieku rozrodczym muszą stosować skuteczną antykoncepcję przed, podczas badania i przez 15 tygodni po zaprzestaniu przyjmowania leku.

Kryteria wykluczenia: Wykluczeni są pacjenci bez diagnozy wrzodziejącego zapalenia jelita grubego, spoza określonego przedziału wiekowego, niezdolni do przestrzegania procedur badania lub wyrażenia świadomej zgody, z innymi poważnymi schorzeniami, w ciąży lub karmiące piersią, uczestniczący niedawno w innych badaniach klinicznych, z alergią na tofacytynib, przyjmujący leki mogące interferować z badanym preparatem, lub z historią określonych infekcji lub chorób mogących wpłynąć na wyniki badania.

Cel badania: Uczestnicy będą przyjmować XELJANZ 10 mg w postaci tabletek powlekanych doustnie. Badanie obejmuje regularne wizyty kontrolne z oceną kliniczną i badaniami laboratoryjnymi. Główny nacisk położony jest na charakterystykę immunologiczną w celu oceny odpowiedzi na leczenie. Badanie ma się zakończyć 31 grudnia 2026 roku.

Badany lek: Tofacytynib to lek zmniejszający stan zapalny w jelicie grubym, co może pomóc złagodzić objawy takie jak ból brzucha i biegunka. Działa poprzez hamowanie enzymów zwanych kinazami janusowymi, które odgrywają rolę w procesie zapalnym. Poprzez blokowanie tych enzymów, tofacytynib pomaga zmniejszyć stan zapalny i łagodzić objawy związane z wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego.

Badanie odstawiania infliksymabu, metotreksatu i azatiopryny u pacjentów z sarkoidozą w remisji

Badanie prowadzone w: Francja

Sarkoidoza to zaburzenie układu odpornościowego. Badanie ocenia skutki przerwania leczenia infliksymabem u pacjentów, którzy osiągnęli remisję, czyli stan, w którym choroba jest nieaktywna. Infliksymab to lek z grupy antagonistów TNF-alfa, który pomaga zmniejszyć stan zapalny w organizmie.

Kryteria włączenia: Pacjenci muszą mieć co najmniej 18 lat, być objętymi francuskim systemem zabezpieczenia społecznego, mieć obraz kliniczny i radiologiczny zgodny z sarkoidozą, obecność niecaseizujących ziarniniaków w co najmniej jednym narządzie (z wykluczeniem innych przyczyn ziarniniaków). Muszą być leczeni infliksymabem przez co najmniej 6 miesięcy, przyjmować sterydy w dawce maksymalnie 10 mg dziennie przez co najmniej 6 miesięcy, nie wykazywać aktywności choroby przez co najmniej 6 miesięcy (wynik ePOST 0) oraz mieć prawidłowe poziomy ACE i wapnia w surowicy. Wymagana jest podpisana zgoda na udział w badaniu.

Kryteria wykluczenia: Wykluczeni są pacjenci z innymi zaburzeniami układu immunologicznego, które mogłyby wpłynąć na wyniki badania.

Cel badania: Uczestnicy są podzieleni na grupy w celu przetestowania dwóch strategii utrzymania remisji. Niektórzy będą kontynuować obecne leczenie, inni zaprzestaną przyjmowania infliksymabu. Badanie monitoruje, ilu uczestników doświadcza poważnego nawrotu choroby, czyli ponownej aktywacji schorzenia. Pomaga to zrozumieć najlepszy sposób zarządzania sarkoidozą po początkowym leczeniu infliksymabem. Badanie obejmuje również metotreksat i azatioprynę w postaci tabletek – leki pomagające tłumić układ odpornościowy. Badanie potrwa do 7 lutego 2026 roku.

Badany lek: Infliksymab to lek z grupy antagonistów TNF-alfa podawany dożylnie. TNF-alfa to substancja w organizmie, która może powodować stan zapalny. Infliksymab działa poprzez blokowanie działania TNF-alfa, co pomaga zmniejszyć stan zapalny i może prowadzić do remisji u pacjentów z sarkoidozą.

Badanie MAS825 u pacjentów z monogenowymi autoinflammacyjnymi chorobami napędzanymi IL-18, w tym NLRC4-GOF, niedoborem XIAP lub mutacjami CDC42

Badanie prowadzone w: Czechy, Włochy, Francja, Hiszpania

Badanie koncentruje się na rzadkich chorobach autoinflammacyjnych, w których układ odpornościowy błędnie atakuje organizm, powodując stan zapalny. Badane schorzenia obejmują NLRC4-Gain of Function (znany również jako autozapalenie z dziecięcym zapaleniem jelit – AIFEC), niedobór białka XIAP oraz mutacje CDC42. Choroby te mogą prowadzić do różnych objawów, w tym gorączki, wysypki i bólustawów z powodu nadmiernej aktywności układu odpornościowego.

Kryteria włączenia: Pacjenci muszą ważyć co najmniej 3 kg. W przypadku dzieci wymagana jest pisemna zgoda rodziców lub opiekunów prawnych (dziecko może również potrzebować wyrazić zgodę zgodnie z lokalnymi przepisami). Dorośli muszą sami wyrazić zgodę lub ich przedstawiciel prawny, jeśli jest to dozwolone. Dla Kohorty 1 wymagana jest diagnoza genetyczna NLRC4-GOF, niedoboru XIAP lub mutacji CDC42, a także historia choroby i wyniki badań zgodne z tymi schorzeniami. Na początku leczenia muszą występować oznaki aktywnej choroby. Dla Kohorty 2 pacjenci muszą mieć diagnozę genetyczną i już otrzymywać MAS825 w specjalnym programie zarządzanym przez Novartis.

Kryteria wykluczenia: Wykluczeni są pacjenci z innymi poważnymi schorzeniami, obecnie uczestniczący w innych badaniach klinicznych, z niedawną infekcją, w ciąży lub karmiący piersią, z historią reakcji alergicznych na podobne leki, niezdolni do przestrzegania procedur badania lub wizyt kontrolnych, z historią nadużywania substancji, lub niedawno poddani określonym terapiom mogącym wpłynąć na badanie.

Cel badania: Testowany lek to MAS825, rodzaj ludzkich przeciwciał monoklonalnych IgG1. Działa poprzez celowanie w specyficzne białka w organizmie, IL-1 beta i IL-18, które są zaangażowane w proces zapalny. Poprzez blokowanie tych białek, MAS825 ma na celu zmniejszenie stanu zapalnego i zapobieganie rzutom choroby (okresom, w których objawy się nasilają). Niektórzy uczestnicy otrzymają MAS825, inni placebo (substancję bez aktywnego leku). Lek podawany jest w postaci zastrzyku do żyły. Badanie składa się z kilku okresów, w których zdrowie i odpowiedź uczestników są ściśle monitorowane. Badanie ma się zakończyć w czerwcu 2027 roku.

Badany lek: MAS825 to lek testowany pod kątem zdolności do zapobiegania rzutom u pacjentów z określonymi chorobami autoinflammacyjnymi napędzanymi przez mutacje genetyczne. Jest to przeciwciało monoklonalne celujące w białka zapalne, mające na celu zmniejszenie częstotliwości i nasilenia rzutów choroby oraz poprawę jakości życia pacjentów z tymi rzadkimi zaburzeniami genetycznymi.

Podsumowanie

Pięć przedstawionych badań klinicznych obejmuje szerokie spektrum zaburzeń układu immunologicznego – od chorób autoimmunologicznych, takich jak twardzina układowa, wrzodziejące zapalenie jelita grubego i sarkoidoza, po rzadkie genetyczne choroby autoinflammacyjne. Badania prowadzone są głównie w krajach europejskich, z widoczną koncentracją we Włoszech (trzy badania) oraz Francji (dwa badania). Testowane terapie reprezentują różnorodne podejścia – od tradycyjnych leków immunosupresyjnych, takich jak hydroksychlorochina i metotreksat, przez nowoczesne leki biologiczne jak infliksymab i tofacytynib, aż po innowacyjne przeciwciała monoklonalne jak MAS825. Szczególną uwagę zwraca również badanie porównujące transplantację komórek macierzystych z leczeniem farmakologicznym w twardzinie układowej, co może otworzyć nowe możliwości terapeutyczne dla pacjentów z tą ciężką chorobą. Część badań koncentruje się nie tylko na skuteczności leczenia, ale również na czynnikach predykcyjnych odpowiedzi na terapię oraz możliwości bezpiecznego odstawiania leków u pacjentów w remisji, co ma istotne znaczenie dla długoterminowego zarządzania tymi przewlekłymi schorzeniami.