Nowotwór krtani

Czym jest nowotwór krtani

Nowotwór krtani to choroba, w której komórki nowotworowe (złośliwe komórki rakowe) tworzą się w tkankach krtani1. Krtań jest częścią gardła, która znajduje się pomiędzy nasadą języka a tchawicą. To właśnie w krtani znajdują się struny głosowe, które wibrują i wytwarzają dźwięk, gdy powietrze jest na nie kierowane. Dźwięk odbija się w gardle, ustach i nosie, tworząc głos człowieka2.

Krtań pełni kilka istotnych funkcji w organizmie. Pomaga w mówieniu, oddychaniu i połykaniu. Zapobiega również przedostawaniu się pokarmu i płynów do tchawicy3. Krtań należy do układu oddechowego i stanowi rurę łączącą gardło z tchawicą3.

Rak krtani może rozwijać się w jednej z trzech głównych części tego narządu1:

• Nadziałko (górna część krtani): ponad jedna trzecia nowotworów krtani (35%) rozpoczyna się właśnie tutaj1
• Działo (środkowa część krtani): ponad połowa nowotworów krtani (60%) zaczyna się w tym miejscu, gdzie znajdują się struny głosowe1
• Poddziałko (dolna część krtani): około 5% nowotworów krtani – czyli 1 na 20 przypadków – rozwija się w tej lokalizacji1

Najczęściej nowotwór krtani rozpoczyna się w płaskich, cienkich komórkach zwanych komórkami płaskonabłonkowymi. Te komórki pokrywają wewnętrzną powierzchnię krtani. Ten typ raka nazywa się rakiem płaskonabłonkowym krtani3.

Zmiany w komórkach krtani czasami prowadzą do stanów nienowotworowych, takich jak przewlekłe zapalenie krtani czy guzki strun głosowych. Mogą też powodować powstawanie łagodnych guzów, jak polipy strun głosowych. Zmiany te mogą również prowadzić do stanów przedrakowych, co oznacza, że nieprawidłowe komórki jeszcze nie są rakiem, ale istnieje wyższe ryzyko, że staną się rakiem. Najczęstszym stanem przedrakowym krtani jest dysplazja3.

• krtań
• gardło
• struny głosowe
• tchawica

Objawy choroby

Pierwsze oznaki nowotworu krtani łatwo pomylić z innymi schorzeniami. Najczęstszy objaw – chrypka, która nie ustępuje po kilku tygodniach – można łatwo uznać za zwykłe przeziębienie1.

Jeśli doświadczasz następujących objawów, skontaktuj się z lekarzem w celu uzyskania dokładnej diagnozy1:

• Ból gardła lub kaszel, który nie ustępuje
• Zmiany w głosie, takie jak chrypka, które nie mijają
• Ból ucha
• Trudności w połykaniu
• Guz lub grudka w szyi
• Utrata wagi bez wyraźnej przyczyny

Do innych objawów nowotworu krtani należą również trudności w oddychaniu2.

Jak często występuje

Nowotwór krtani jest częścią grupy nowotworów głowy i szyi. Każdego roku w Stanach Zjednoczonych diagnozuje się go u około 12 500 osób. Rocznie z powodu tej choroby umiera około 4000 osób1.

Rak krtani stanowi jedną trzecią wszystkich nowotworów głowy i szyi, co czyni go istotnym problemem zdrowia publicznego ze względu na jego wpływ na zachorowalność i śmiertelność4. Choroba ta dotyka ludzi w różnym wieku i o różnym pochodzeniu, najczęściej jednak osoby ze znaczącą historią palenia tytoniu4.

Czynniki ryzyka

Stosowanie wyrobów tytoniowych i nadmierne spożywanie alkoholu może wpływać na ryzyko rozwoju nowotworu krtani2. Niektóre czynniki zwiększają prawdopodobieństwo zachorowania na tę chorobę.

Określone czynniki wpływają na rokowanie (szanse na wyzdrowienie) oraz możliwości leczenia. Rokowanie i opcje terapeutyczne zależą od kilku elementów, w tym od stopnia zaawansowania choroby, lokalizacji guza w krtani, czy nowotwór rozprzestrzenił się do innych części ciała, a także od ogólnego stanu zdrowia pacjenta2.

Badania diagnostyczne

W celu zdiagnozowania i określenia stadium zaawansowania nowotworu krtani stosuje się badania, które oceniają gardło i szyję2.

Proces diagnostyczny często obejmuje wywiad lekarski i badanie fizykalne, bezpośrednią laryngoskopię z biopsją (badanie krtani za pomocą specjalnego narzędzia z pobraniem fragmentu tkanki do badania) oraz biopsję cienkoigłową w celu oceny ewentualnych zmian w węzłach chłonnych4.

Strategie leczenia są dostosowywane do stadium choroby i konkretnej lokalizacji guza, co podkreśla złożoność i potrzebę spersonalizowanego podejścia do opieki nad pacjentem z nowotworem krtani4.

Metody leczenia

Nowotwór krtani często można leczyć. Sposób leczenia zależy od kilku czynników5:

• Wielkość i typ nowotworu krtani
• Lokalizacja choroby
• Czy nowotwór się rozprzestrzenił
• Ogólny stan zdrowia pacjenta

Leczenie może obejmować operację, chemioterapię, radioterapię lub leki celowane i immunoterapię5.

Życie z nowotworem krtani

Specjalistyczny zespół opieki medycznej zajmujący się pacjentem będzie5:

• Wyjaśniał metody leczenia, korzyści i działania niepożądane
• Współpracował z pacjentem w celu stworzenia planu leczenia najlepszego dla niego
• Pomagał w radzeniu sobie z wszelkimi działaniami niepożądanymi, w tym ze zmianami w diecie

Pacjent będzie miał regularne kontrole podczas leczenia i po jego zakończeniu. Może również przechodzić badania i skany. Jeśli pojawią się jakiekolwiek objawy lub działania niepożądane, które budzą niepokój, należy porozmawiać ze specjalistami. Nie trzeba czekać na następną wizytę kontrolną5.

Dostępne jest wsparcie dla pacjenta i jego rodziny podczas i po leczeniu nowotworu krtani. Radzenie sobie z nowotworem krtani i zmianami spowodowanymi leczeniem może być trudne. Istnieją jednak sposoby pomocy oraz specjaliści, którzy mogą pomóc pacjentowi poradzić sobie z diagnozą6.

Opieka wspomagająca pomaga ludziom sprostać fizycznym, praktycznym, emocjonalnym i duchowym wyzwaniom związanym z nowotworem krtani. Jest to ważna część kompleksowej opieki onkologicznej7.

Po leczeniu nowotworu krtani pacjenci mogą mieć różne obawy, takie jak życie z tracheostomią (przetoka), trudności w mówieniu, problemy z połykaniem, utrata smaku czy utrata wagi. Końca leczenia może wiązać się z mieszanymi emocjami, nawet po jego zakończeniu mogą pozostać do rozwiązania inne kwestie, takie jak radzenie sobie z długoterminowymi skutkami ubocznymi7.